Od lekarza Archiwum

Zdiagnozowanie u siebie poważnej choroby, takiej jak rak, cukrzyca czy choroba serca, może wywołać falę trudnych uczuć i sytuacji.

To może być przerażający czas, nawet jeśli jest to nawrót choroby, z którą miałeś już do czynienia, mówi Amy E. Allison, PhD, psycho-onkolog z Georgia Cancer Center na Uniwersytecie Augusta.

Możesz zastanawiać się, jak zmieni się twoje życie. Prawdopodobnie pojawią się też obawy o to, jak będzie wyglądało leczenie. Możesz martwić się o to, jak zapłacisz za koszty leczenia. Mogą pojawić się również myśli o śmierci.

To częste, nawet jeśli choroba nie zagraża życiu, mówi Allison.

Ale diagnoza może być również wzmacniająca. Kiedy wiesz, z czym masz do czynienia, możesz zacząć dbać o siebie i poprawić swoje zdrowie.

Możesz odkryć w sobie siłę, o której istnieniu nie wiedziałeś, a także zbudować silniejsze relacje z bliskimi, mówi Rebecca Axline, kliniczny pracownik socjalny w Houston Methodist Neurological Institute.

Wiedz, że nie ma nic złego w byciu zdenerwowanym. Pozytywne nastawienie może poprawić jakość Twojego życia i pomóc Ci w dokonywaniu zdrowych wyborów. Ale jeśli nie czujesz się pozytywnie, to też jest w porządku.

Badania nie wykazują, że uczucia takie jak złość, strach czy zakłopotanie spowodują, że będziesz bardziej chory – mówi dr Laura Howe-Martin, psycholog kliniczny z UT Southwestern Medical Center w Dallas. Jednak ignorowanie lub wypieranie tych uczuć może sprawić, że poczujesz się gorzej.

Negatywne emocje mogą mieć nawet swoje zalety. Jedno z ostatnich badań wykazało, że złość i poczucie winy motywowały osoby chore na raka do wyznaczania celów i wykonywania większej ilości ćwiczeń.

Możesz być realistą w kwestii tego, z czym się mierzysz. I powinieneś żałować części swojego życia, które możesz stracić z powodu swojej choroby, mówi Howe-Martin. Pomoże ci to ruszyć do przodu.

Bądź gotowy do wyznaczenia granic. Kiedy inni dowiadują się o twojej chorobie, mogą oferować porady lub dzielić się historiami o innych, którzy radzą sobie z tą samą chorobą. Prawdopodobnie chcą dobrze, ale to może być wyczerpujące. Musisz chronić swoją własną energię, mówi Axline.

Trudno jest myśleć szybko, kiedy jesteś na miejscu, więc spróbuj zapamiętać proste stwierdzenie. Mówię [ludziom], żeby podnieśli rękę i powiedzieli coś w stylu: Muszę cię zatrzymać, bo nie jestem w stanie tego teraz wysłuchać. Mam nadzieję, że to zrozumiecie” – mówi Allison.

Jeśli czujesz się nieuprzejmie lub niekomfortowo, zaleca ona dodanie: „Chciałbym usłyszeć, jak sobie radzisz” lub „Mój lekarz powiedział mi, że ważne jest, aby ograniczyć to, co słyszę podczas leczenia”.

Ustal, ile informacji potrzebujesz – i skąd je uzyskasz. Niektórzy ludzie czują się silniejsi, gdy dowiadują się wszystkiego o swojej chorobie. Innych może to przytłaczać.

Żadna z tych rzeczy nie jest zła ani dobra, mówi Allison. Ważne jest, aby wiedzieć, co jest dla Ciebie wygodne i przekazać to swojemu zespołowi opieki zdrowotnej oraz przyjaciołom i rodzinie.

Równie ważne jest, aby upewnić się, że informacje pochodzą tylko z renomowanych źródeł. W Internecie znajduje się wiele przerażających i nieprawidłowych informacji, mówi Allison.

Jeśli nie jesteś pewien, gdzie znaleźć dobre źródła, zapytaj swojego zespołu opieki zdrowotnej.

Pamiętaj, że nawet informacje, które są poprawne, mogą nie być sformułowane w sposób, który ma zastosowanie do Ciebie. Na przykład, powiedzmy, że przeczytałeś, że twoja choroba ma 5% szans na przeżycie, mówi Allison. Cóż, jesteś osobą, a nie statystyką – ta liczba nie uwzględnia Twojej historii zdrowia i okoliczności. Dlatego ważne jest, aby porozmawiać z zespołem opieki zdrowotnej o tym, co Cię czeka.

Staraj się unikać „Co by było gdyby”. Wkrótce po diagnozie możesz nadal czekać na informacje o swoim stanie zdrowia lub planie leczenia. Staraj się nie przewidywać przyszłości i trzymaj się z dala od scenariuszy typu „co by było gdyby”.

Możesz myśleć, że przygotowujesz się do sytuacji, ale to, co naprawdę robisz, to zwiększenie poziomu stresu. To utrudnia dbanie o siebie. A jeśli to, co sobie wyobrażasz, zdarzy się, będziesz musiał [przejść przez to] dwa razy, mówi Allison.

Rozważ profesjonalne wsparcie. Zaraz po diagnozie możesz się obwiniać lub zastanawiać, co zrobiłeś, aby zasłużyć na swój stan, mówi Howe-Martin. To normalne, ale czasami trudno jest poradzić sobie z tymi uczuciami samemu, a nawet z pomocą przyjaciół lub rodziny.

Nawet kilka sesji terapii z profesjonalistą w dziedzinie zdrowia psychicznego może pomóc ci nauczyć się strategii, dzięki którym poczujesz się lepiej. (Poproś swojego lekarza o rekomendację. Ośrodek medyczny może mieć kogoś z personelu, kto ma doświadczenie z Twoją chorobą). Pomoc w rozwiązywaniu problemów z rozliczeniami medycznymi i podobnych kwestii można uzyskać również od pracowników socjalnych lub administratorów szpitala.

W miarę możliwości trzymaj się swojej regularnej rutyny. Po diagnozie takiej jak rak lub choroba Parkinsona możesz mieć wrażenie, że cały Twój świat wywrócił się do góry nogami. Chociaż wiele rzeczy mogło się szybko zmienić, Twoja diagnoza nie powinna zawładnąć całym Twoim życiem, mówi Allison.

Axline zgadza się z tym. Postaraj się zachować swoją zwykłą rutynę, kiedy tylko możesz, mówi. To da ci poczucie kontroli i potwierdzi, że nie jesteś swoim problemem zdrowotnym.

Bez względu na to, jak będzie wyglądała Twoja nowa normalność, znajdź czas, by zadbać o siebie.

Może się wydawać, że to ostatnia rzecz, na którą masz czas, ale pomyśl o tym jako o części swojego leczenia, mówi Allison. Regularne ćwiczenia, zdrowa żywność, dobry sen, czas z ludźmi, których kochasz, a nawet działania, które sprawiają, że się uśmiechasz lub śmiejesz, są podstawą dobrego zdrowia i uzdrowienia.