Lekarz mówi ci.

Immunoterapia jest jedną z wielu potencjalnych opcji leczenia raka pęcherza moczowego. Ten krótki przewodnik pomoże ci określić, czy jest ona odpowiednia dla ciebie.

Jeśli masz raka pęcherza moczowego z przerzutami, czyli gdy choroba rozprzestrzeniła się na inne części ciała, prawdopodobnie próbowałeś już innych metod leczenia. Jeśli one nie zadziałały, nadal masz inne możliwości, w tym immunoterapię.

Leki te mogą pobudzić układ odpornościowy twojego organizmu do rozpoznawania i niszczenia komórek rakowych.

Porozmawiaj dokładnie ze swoim lekarzem, aby zdecydować, czy immunoterapia jest dobrym wyborem dla Twojego leczenia.

Podejmowanie decyzji

Zanim lekarz zaleci ci immunoterapię, zastanowi się nad kilkoma kwestiami:

• Rodzaj nowotworu, na który chorujesz

• Jak daleko choroba rozprzestrzeniła się w twoim organizmie, co nazywane jest stadium zaawansowania nowotworu

• Prawdopodobieństwo nawrotu choroby

• Wielkość i liczba guzów

• Inne metody leczenia, których już próbowałeś

Podczas podejmowania decyzji należy zadać lekarzowi kilka pytań, aby lepiej zrozumieć rolę, jaką immunoterapia może odegrać w ogólnym planie leczenia, takich jak:

• Dlaczego zalecasz mi immunoterapię?

• Czy immunoterapia będzie jedynym leczeniem, jakie teraz otrzymam? Jak to działa w połączeniu z innymi rodzajami leczenia raka pęcherza moczowego?

• Jak mi to pomoże?

• Jakich działań niepożądanych mogę się spodziewać?

• Jak długo będzie trwało leczenie? Jak wygląda proces leczenia?

Rozpoczęcie immunoterapii: Czego należy się spodziewać

FDA zatwierdziła kilka leków do immunoterapii w leczeniu raka pęcherza moczowego:

• Atezolizumab (Tecentriq)

• Avelumab (Bavencio)

• Durvalumab (Imfinzi)

• Enfortumab

• Erdafitinib?

• Niwolumab (Opdivo)

• Pembrolizmab (Keytruda)

Kiedy już lekarz zdecyduje się na rozpoczęcie jednej z tych terapii, warto wiedzieć, czego można się spodziewać w trakcie jej stosowania.

Jak poddać się immunoterapii?

Aby poddać się immunoterapii, będziesz regularnie zgłaszać się do ośrodka, gdzie lek będzie podawany we wlewie dożylnym. Twój lekarz zdecyduje, ile rund leczenia potrzebujesz.

Lekarz zleci wykonanie pewnych badań laboratoryjnych przed i w trakcie leczenia, aby sprawdzić, jak organizm reaguje na lek.

Lek przyjmuje się przez rurkę (kroplówkę), która jest wprowadzana do jednej z żył.

Lekarz lub pielęgniarka będą opiekować się pacjentem podczas podawania kroplówki, aby upewnić się, że nie wystąpią u niego żadne niepożądane reakcje lub działania uboczne. W takim przypadku lekarz może spowolnić infuzję, opóźnić lub przerwać leczenie.

W przypadku wystąpienia któregokolwiek z tych objawów podczas leczenia należy o nich poinformować:

• Rumieńce (zaczerwienienie i uczucie gorąca)

• Dreszcze

• Shaky

• Dizzy

• Słaby

• Brak tchu lub trudności w oddychaniu

• Swędzenie

• Wysypka

• Ból pleców lub szyi

• Obrzmiała lub opuchnięta twarz

Efekty uboczne

Nawet jeśli nie jesteś w ośrodku leczenia, leki te mogą wpływać na Twoje samopoczucie. Skutki uboczne mogą obejmować:

• Uczucie zmęczenia

• Brak poczucia głodu

• Odczuwanie mdłości w żołądku

• Zakażenie dróg moczowych (UTI lub zapalenie pęcherza moczowego)

• Zaparcia

• Biegunka

• Wysypka i swędzenie skóry

• Ból lub osłabienie mięśni

• Bóle stawów

Immunoterapia pomaga organizmowi w rozpoznawaniu komórek nowotworowych, ale może też spowodować, że układ odpornościowy zacznie działać przeciwko zdrowym komórkom. Może to spowodować poważne problemy z płucami, jelitami, nerkami i innymi narządami. Należy poinformować lekarza o wystąpieniu działań niepożądanych, które nie ustępują, takich jak:

• kaszel, trudności w oddychaniu lub ból w klatce piersiowej

• Żółta skóra lub oczy

• Ciemny lub brązowawy mocz

• Silne wymioty

• Ból lub skurcze w brzuchu

• Krwawe lub czarne kupy

• Problemy z widzeniem

• Osłabienie kończyn

• Dezorientacja

• Wysypka

Niektóre leki stosowane w immunoterapii mogą również wpływać na zdolność do rodzenia dzieci. Przed rozpoczęciem leczenia porozmawiaj ze swoim lekarzem, aby dowiedzieć się, jakie masz możliwości, jeśli chcesz w przyszłości mieć dziecko.

Radzenie sobie z efektami ubocznymi

Bez względu na to, jak immunoterapia wpłynie na Ciebie, nie musisz żyć z tymi problemami. Możesz współpracować ze swoim lekarzem i zespołem opieki medycznej, aby poradzić sobie z nimi i czuć się tak komfortowo, jak to tylko możliwe, podczas gdy lek wykonuje swoje zadanie.

Niektóre proste nawyki mogą pomóc w radzeniu sobie z tymi problemami:

• Zażycie dostępnego bez recepty środka przeciwbólowego, np. acetaminofenu, aby złagodzić gorączkę i bóle mięśni.

• Ćwiczenia fizyczne pozwalają zachować siłę, poziom energii i apetyt. Mogą także pomóc w łagodzeniu bólu. Porozmawiaj z lekarzem o tym, jakie rodzaje aktywności fizycznej są dla Ciebie bezpieczne.

• Twój organizm przechodzi wiele zmian, dlatego każdego dnia daj sobie czas na odpoczynek. Dużo śpij w nocy i rób krótkie drzemki w ciągu dnia, jeśli tego potrzebujesz. Pamiętaj, by dać sobie czas na odpoczynek między kolejnymi zajęciami.

• Aby zmniejszyć nudności, należy spożywać małe, pożywne posiłki w ciągu dnia, a nie jak zwykle trzy większe. Jest to również dobre podejście, jeśli leczenie spowodowało utratę apetytu. Zdrowe, bogate w składniki odżywcze posiłki zwiększają także poziom energii i wzmacniają układ odpornościowy.

• Zadbaj zarówno o swój umysł, jak i ciało. Pomyśl o przyłączeniu się do grupy wsparcia. Dzielenie się swoimi uczuciami z ludźmi, którzy wiedzą i rozumieją dokładnie, przez co przechodzisz, może być bardzo pomocne w radzeniu sobie ze skutkami ubocznymi leczenia. Poproś swojego opiekuna o polecenie grup, które spotykają się osobiście lub w Internecie.

Jeśli którekolwiek z działań niepożądanych jest poważne, nie ustępuje po kilku dniach lub jeśli wystąpi gorączka, należy natychmiast skontaktować się z lekarzem.

Rozmawiaj z lekarzem

Jedną z najważniejszych rzeczy, jakie możesz zrobić w związku z działaniami niepożądanymi, jest rozmawianie o nich z lekarzami i pielęgniarkami. Mogą oni przepisać leki lub poinformować o innych rzeczach, które mogą pomóc w poprawie samopoczucia podczas leczenia.

Należy otwarcie i szczerze mówić o swoim samopoczuciu, nie tylko fizycznym, ale i emocjonalnym. Prowadzenie dziennika leczenia może pomóc w rejestrowaniu wszystkich objawów. Jest to także świetny sposób na wyładowanie swoich obaw i frustracji oraz zapisanie tego, co chcesz poruszyć w rozmowie z zespołem medycznym podczas następnej wizyty.

Jeśli immunoterapia przestaje działać

Immunoterapia może nie zadziałać u wszystkich osób, które ją stosują. Jeśli po zastosowaniu immunoterapii nie udało Ci się powstrzymać raka, nadal masz kilka możliwości. To, jaki rodzaj leczenia zostanie zastosowany, zależy od tego, jakie inne metody wypróbowałeś i w jakim stadium jest twój nowotwór.

Chemioterapia

W tej metodzie leczenia wykorzystuje się silne leki do niszczenia nowotworu. Nawet jeśli już próbowałeś pewnych leków przed immunoterapią lub razem z nią, lekarz może spróbować innych leków lub różnych kombinacji leków, aby zwalczyć raka. Leki chemioterapeutyczne na najczęstszą postać raka pęcherza moczowego obejmują:

• Cisplatyna

• Docetaksel lub paklitaksel

• Gemcytabina

Chemioterapia będzie stosowana w cyklach z kilkutygodniowymi przerwami, aby dać organizmowi czas na powrót do zdrowia.

Operacja

Jeśli nadal masz cały lub część pęcherza moczowego, lekarz może zalecić operację zwaną cystektomią radykalną. Lekarz usunie cały twój pęcherz moczowy i pobliskie węzły chłonne. Może również usunąć niektóre z twoich narządów rozrodczych. W przypadku mężczyzn może to być gruczoł krokowy i pęcherzyki nasienne. W przypadku kobiet mogą to być jajniki, jajowody, macica, szyjka macicy i niewielka część pochwy.

Po cystektomii radykalnej zostanie przeprowadzona kolejna operacja, zwana przekierowaniem moczu, w celu stworzenia sposobu przechowywania i wydalania moczu przez organizm. Lekarz może wykorzystać część jelita cienkiego lub okrężnicy, aby skierować siusiu z ciała do małego woreczka, który będziesz nosić. Lekarz może być w stanie wykonać worek do przechowywania moczu wewnątrz ciała. Wówczas wystarczy opróżniać worek cienką rurką zwaną cewnikiem. Inną możliwością jest podłączenie worka do cewki moczowej, czyli rurki w ciele, przez którą wydostaje się mocz.

Badania kliniczne

Naukowcy stale badają możliwości nowych metod leczenia raka pęcherza moczowego. Być może będziesz mógł wziąć udział w badaniu zwanym próbą kliniczną. Niektóre badania kliniczne badają nowe sposoby stosowania terapii, które są już dostępne, takie jak różne kombinacje leków lub nowe sposoby radioterapii. Inne dotyczą zupełnie nowych metod leczenia. Celem tych badań jest sprawdzenie, czy terapie są bezpieczne i jak dobrze działają.

Jeśli uważasz, że mógłbyś chcieć wziąć udział w badaniu klinicznym, lekarz pomoże Ci podjąć decyzję. Porozmawiają o:

• W jaki sposób nowa metoda leczenia różni się od zwykłych metod leczenia, z których możesz korzystać

• Jakie są zagrożenia

• Jakie badania będą potrzebne

• Jak często będziesz poddawany leczeniu

Będziesz mógł opuścić badanie kliniczne, kiedy tylko zechcesz, z jakiegokolwiek powodu.

Opieka paliatywna

Opieka paliatywna, zwana czasem opieką wspomagającą, ma na celu zapewnienie Ci większego komfortu podczas leczenia. Skupia się ona na:

• Pomaganiu w kontrolowaniu objawów choroby nowotworowej

• Radzenie sobie z efektami ubocznymi leczenia

• Pomaganie w lepszym funkcjonowaniu w życiu codziennym

• Wspieranie Ciebie i Twojej rodziny

Jeśli lekarz zasugeruje opiekę paliatywną, nie oznacza to, że zrezygnował z leczenia pacjenta. Opiekę tę możesz otrzymać w dowolnym momencie leczenia nowotworu. Może ona obejmować:

• Leki

• Zmiany w sposobie odżywiania się

• Sposoby uczenia się, jak się zrelaksować

Uzyskaj wskazówki, jak dbać o cewnik nadłonowy i dowiedz się, jak prowadzić aktywny tryb życia.

Po założeniu cewnika nadłonowego możesz zauważyć zmianę w sposobie prowadzenia swojego życia. Może się okazać, że jest on wygodniejszy niż inne rodzaje cewników, których używałeś, i będziesz mógł wykonywać większość czynności, które lubisz.

Cewnik nadłonowy to sposób na wydalenie moczu z ciała, jeśli masz problemy z samodzielnym sikaniem. Lekarz wprowadza rurkę do twojego pęcherza przez cięcie, które wykonuje w twoim brzuchu. Twój mocz spływa do worka, który znajduje się poza twoim ciałem.

Dbaj o aktywny tryb życia

Jeśli masz cewnik nadłonowy, powinieneś być w stanie prowadzić samochód, chodzić do pracy i uprawiać ćwiczenia fizyczne, o ile nie cierpisz na schorzenia, które mogłyby ci w tym przeszkodzić. Można nawet pływać, pod warunkiem, że woda jest czysta. Worki drenażowe można kupić na tyle małe, że inni nie będą ich widzieć pod kostiumem kąpielowym.

Jedna pomocna wskazówka: wykonywanie czynności będzie łatwiejsze – a prawdopodobieństwo wypadnięcia cewnika mniejsze – jeśli przykleisz rurkę do brzucha lub nóg taśmą lub paskiem. Worek do drenażu pozostaje ukryty pod ubraniem. Regularna zmiana nogi, na której spoczywa worek, zapobiega podrażnieniom skóry.

Cewnik nadłonowy może pozwolić ci na utrzymanie życia seksualnego. Cewnik nie znajduje się w pobliżu pochwy ani penisa, więc nie przeszkadza podczas uprawiania seksu tak, jak mogą to robić inne cewniki.

Jak dbać o cewnik

Należy regularnie wymieniać cewnik. Lekarz wymieni go po 4 do 6 tygodniach od założenia. Po tym czasie powinieneś być w stanie robić to samodzielnie, zwykle co 1-3 miesiące, chyba że wystąpi problem wymagający natychmiastowej wymiany. Lekarz udzieli instrukcji, które można stosować w domu.

Ważne jest, aby dbać o czystość. Codziennie bierz prysznic lub kąpiel, a przed i po dotknięciu cewnika zawsze myj ręce wodą z mydłem.

Należy również dbać o czystość cewnika. Codziennie należy go myć przegotowaną, a następnie ostudzoną wodą. Można również użyć sterylnego roztworu soli fizjologicznej. Jeśli w pobliżu cewnika nadal znajduje się zaschnięta krew lub śluz, należy posmarować go wodą utlenioną zmieszaną z wodą.

Zawsze trzymaj rurkę cewnika poniżej pęcherza i upewnij się, że nie ma żadnych zagięć, aby mocz mógł łatwo wypływać.

Nie martw się, jeśli po założeniu nowego cewnika zauważysz krew w moczu. Jest to normalne i powinno ustąpić w ciągu 24 godzin.

Jak dbać o worek drenażowy

Do większości cewników nadłonowych dołączony jest worek drenażowy, który zbiera mocz do czasu opróżnienia go w toalecie lub innym pojemniku. Wiele osób używa dużego worka w nocy i mniejszego w ciągu dnia. Oba rodzaje worków należy opróżniać, gdy są wypełnione do połowy lub nieco powyżej.

Ponownie, przed i po dotknięciu worka należy umyć ręce wodą z mydłem i upewnić się, że nie dotyka on toalety lub pojemnika. Pomoże to zapobiec zakażeniom.

Podobnie jak cewniki, worki do drenażu należy regularnie wymieniać. Może to być co tydzień lub co miesiąc, w zależności od rodzaju worka. Jeżeli worek jest nieszczelny, rozerwany lub zaczyna wydzielać zapach, należy go natychmiast wymienić.

Po zakończeniu używania worka należy go zawinąć i wyrzucić do kosza.

Niektóre cewniki zamiast worka mają zastawkę. Mocz pozostaje w pęcherzu, dopóki nie odkręcisz zaworu i nie spuścisz moczu do toalety lub pojemnika. Zanim dotkniesz zaworu, umyj ręce.

Jedną z najlepszych rzeczy, jakie możesz zrobić, żeby o siebie zadbać, jest wypijanie 1 1/2 do 2 litrów płynów dziennie, żeby utrzymać przepływ moczu. Najlepiej wybierać wodę i soki, zwłaszcza żurawinowe, które pomagają zapobiegać infekcjom dróg moczowych. Zrezygnuj z herbaty z kofeiną, kawy i napojów gazowanych.

Kiedy należy skontaktować się z lekarzem

Jeśli masz problemy z wymianą cewnika, natychmiast skontaktuj się z lekarzem. Skontaktuj się również z lekarzem, jeśli zauważysz którąś z poniższych sytuacji:

• Gorączka lub dreszcze, które mogą być oznaką infekcji.

• Z cewnika nie wypływa mocz, co może oznaczać, że jest on zatkany.

• Ssanie wycieka wokół cewnika. (Jest to normalne w przypadku nowego cewnika, ale z czasem powinno ustąpić).

• Skóra staje się podrażniona wokół miejsca, w którym lekarz założył cewnik.

• Krew w moczu przez ponad 24 godziny.

• Skurcze pęcherza. (Są one normalne w pierwszych kilku tygodniach po założeniu nowego cewnika, ale lekarz może być w stanie leczyć je farmakologicznie).

• Znaczniki skórne wokół cewnika zaczynają krwawić lub utrudniają wymianę cewnika.

• Twój mocz wygląda na mętny, co może oznaczać, że masz infekcję dróg moczowych.

• Twój mocz śmierdzi lub zmienia kolor na inny niż jasnożółty.

Przyzwyczajenie się do życia po cystektomii, czyli usunięciu pęcherza moczowego, może zająć trochę czasu. Oto, czego można się spodziewać.

Jeśli usunięto ci pęcherz, będziesz musiał przyzwyczaić się do nowego sposobu wydalania moczu z twojego ciała. Operacja, którą przeszedłeś, zwana cystektomią, jest zmianą na całe życie. Być może będziesz musiał inaczej się kąpać i dostosować swoje zwyczaje związane z podróżowaniem. Może ona wpłynąć na obraz Twojego ciała i możesz się martwić o jej wpływ na Twoje związki i życie seksualne.

Po upływie odpowiedniego czasu powinnaś być w stanie robić prawie wszystko to, co robiłaś wcześniej. Nawet jeśli teraz używasz worka urostomijnego (do gromadzenia moczu), możesz wrócić do pracy, ćwiczyć i pływać. Ludzie mogą nawet nie zwrócić na Ciebie uwagi, dopóki im o tym nie powiesz.

Rutyna w łazience

Sposób sikania zależy częściowo od rodzaju operacji, którą przeszedłeś. Istnieją trzy rodzaje operacji:

Przewód. Rurka wykonana z fragmentu jelita cienkiego kieruje siusiu z nerek bezpośrednio na zewnątrz ciała. Otwór chirurgiczny na brzuchu pozwala na odprowadzenie moczu przez otwarty koniec jelita cienkiego do małego, płaskiego woreczka. Będziesz musiał opróżniać go kilka razy dziennie.

Neobladder. Zamiast rurki chirurg pobiera większy fragment jelita cienkiego, aby stworzyć coś w rodzaju zastępczego pęcherza. Podłącza się go od spodu do cewki moczowej – przewodu, który u mężczyzn biegnie w dół penisa, a u kobiet do otworu obok pochwy – dzięki czemu możesz sikać mniej więcej tak, jak kiedyś. Ale nie będziesz miał normalnych odruchów mięśniowych, które uruchamiają się, kiedy pęcherz jest pełny. Dlatego niektórzy ludzie mogą potrzebować nosić podpaskę lub prezerwatywę, aby wychwycić wycieki, szczególnie w nocy. Czasami możesz również potrzebować włożyć cienką rurkę zwaną cewnikiem do cewki moczowej, aby całkowicie opróżnić pęcherz neobladder.

Zbiornik. Twój chirurg przerabia odcinek jelita na worek podtrzymujący wewnątrz jamy brzusznej. Nie będziesz musiał nosić worka na odpady na zewnątrz. Do otwartego końca jelita, który wystaje przez brzuch, zwanego stomią, wprowadza się cewnik i około pół tuzina razy dziennie opróżnia się wewnętrzny zbiornik. W miejscu wyłonienia stomii może dojść do przecieków, których usunięcie może wymagać kolejnej operacji.

Życie codzienne

Należy dać sobie czas na oswojenie się ze zmianami w swoim ciele. Jeśli Ty czujesz się komfortowo, prawdopodobnie Twoja rodzina i przyjaciele również.

Niektóre wskazówki mogą ułatwić Ci życie z woreczkiem zewnętrznym:

• Opróżnij ją, gdy zapełni się w jednej trzeciej, aby pozostała płaska.

• Zanim ją opróżnisz, włóż do niej papier toaletowy, aby zapobiec rozpryskiwaniu się sików.

• Upewnij się, że po opróżnieniu i wymianie woreczka zamknął się jego otwór.

• Zmieniaj worek rano, przed jedzeniem lub piciem, aby zmniejszyć prawdopodobieństwo wystąpienia problemów z kapaniem.

• Przynajmniej na początku używaj lusterka, aby upewnić się, że worek jest prawidłowo założony.

• Jeśli obawiasz się nieprzyjemnego zapachu po opróżnieniu saszetki, wypróbuj dezodoranty do saszetek.

Podstawowa pielęgnacja skóry z urostomią

Jeżeli masz worek stomijny, musisz zwracać uwagę na skórę wokół stomii, aby nie dopuścić do jej obolałości. Aby uniknąć problemów skórnych:

• Delikatnie zdejmuj woreczek.

• Zmieniaj worek tak często, jak zaleci Ci pielęgniarka. Zbyt częste lub niewystarczające zmiany mogą powodować problemy skórne.

• Nie używaj więcej taśmy niż potrzebujesz.

• Upewnij się, że worek pasuje do kształtu Twojego ciała.

• Dokładnie zmierz stomię, aby móc przyciąć worek tak, aby ściśle do niej pasował.

Objawy zakażenia

• Ciemny, mętny mocz

• Więcej śluzu w moczu niż zwykle – normalne jest występowanie białych nitek śluzu ze stomii

• Twoje siusiu ma bardzo intensywny zapach.

• Ból pleców

Ból pleców

• Gorączka

• Burczenie w brzuchu i wymioty

Kiedy powinienem zadzwonić do lekarza?

Poinformuj lekarza, jeśli uważasz, że możesz mieć infekcję. Należy również poinformować go, jeśli:

• Masz krwawienie ze stomii, które nie ustępuje po lekkim uciśnięciu.

• Masz ból, skurcze lub obrzęk brzucha.

• Worek regularnie przecieka lub nie pozostaje na swoim miejscu.

• Skóra wokół stomii staje się zaczerwieniona lub obolała.

• Stomia staje się ciemnofioletowa, brązowa lub czarna.

Czy z urostomią mogę brać prysznic, kąpać się i pływać?

Stomia to drzwi jednokierunkowe, więc woda nie stanowi problemu. Można brać prysznic i kąpać się z workiem lub bez niego. Najlepiej jednak nie używać olejków do kąpieli ani mydeł ze środkiem nawilżającym.

Pływanie również nie stanowi problemu. Pomaga to:

• Nosić mniejszy worek lub wodoodporny pokrowiec podczas pływania.

• Noś worek, ale opróżnij go przed wejściem do wody.

• Użyj taśmy wodoodpornej wokół krawędzi worka.

• Przed pływaniem odczekaj kilka godzin po założeniu nowego worka.

Czy z urostomią powinienem uważać na to, co jem lub piję?

Nie, po prostu pij dużo płynów, np. wody. Najlepiej ograniczyć kofeinę i alkohol, ponieważ w mniejszym stopniu utrzymują one nawodnienie organizmu. Jest to ważne, aby zmniejszyć ryzyko infekcji.

Nie pij zbyt wiele napojów przed snem i załóż większy worek do drenażu nocnego, który zatrzyma więcej moczu podczas snu.

Twój worek jest odporny na zapachy, więc nie poczujesz niczego, dopóki go nie opróżnisz. Jeśli twój mocz ma bardzo silny zapach, może to być oznaką infekcji. Ale na zapach mogą wpływać także inne rzeczy:

• Żywność, np. szparagi, kawa, ryby, czosnek i cebula

• Leki, takie jak antybiotyki

• Suplementy, takie jak witaminy

Czy po wyłonieniu urostomii potrzebuję nowych ubrań?

Na początku wygodniejsze mogą być ubrania o luźnym kroju, ale z czasem powinieneś być w stanie ponownie założyć wiele swoich zwykłych ubrań. Okłady i opaski stomijne mogą pomóc w zmniejszeniu wybrzuszenia i utrzymaniu go na miejscu. Może być jednak konieczna rezygnacja z pasków uciskających stomię lub ciasno przylegających do niej ubrań.

Kiedy mogę wrócić do pracy?

Większość osób może wrócić do pracy bez żadnych problemów. Gojenie się ran po operacji wymaga pewnego czasu, dlatego lekarz poinformuje Cię, kiedy można bezpiecznie wrócić do pracy. Jeśli w pracy podnosisz ciężary, poinformuj o tym lekarza – być może konieczne będzie noszenie pasa stomijnego.

Czy mogę ćwiczyć?

Tak, ale najpierw skonsultuj się z lekarzem. Sporty kontaktowe mogą stanowić problem, ponieważ trzeba unikać uderzeń w brzuch. Być może uda się znaleźć specjalny sprzęt. Zapytaj lekarza, co jest dla Ciebie bezpieczne.

Seks i intymność

Usunięcie pęcherza moczowego może zmienić twoje życie seksualne. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy w tym samym czasie co pęcherz usunięto inne narządy. Niektóre zmiany są tymczasowe, ale niektóre mogą nie być.

Twój lekarz poinformuje cię, kiedy będziesz mogła uprawiać seks i czy możesz spodziewać się jakichś problemów. Większość kobiet nie ma z tym problemów, ale niektórzy mężczyźni tak.

Na początku seks może być nieco niezręczny. Twój partner może obawiać się, że zrobi Ci krzywdę, a Ty możesz czuć się niepewnie. Nie krępuj się i rozmawiaj o swoich uczuciach – to pomoże uczynić go bardziej komfortowym.

Mężczyźni: Jeśli twój pęcherz został usunięty z powodu raka, zwykle usuwa się również prostatę i przewody odprowadzające nasienie. Nadal możesz mieć orgazm, ale nie będziesz miał wytrysku.

Nierzadko po operacji dochodzi do uszkodzenia nerwów i możesz mieć problemy z uzyskaniem erekcji. Pomóc w tym może leczenie zaburzeń erekcji. Obejmują one leki, zastrzyki i pompy próżniowe usztywniające penisa. Zanim podejmiesz trwałe decyzje dotyczące problemów z erekcją, daj sobie rok czasu, na wypadek gdyby Twoje nerwy wróciły do normy.

Kobiety: Jeśli twój rak był duży lub znajdował się w więcej niż jednym miejscu w pęcherzu, twój chirurg prawdopodobnie usunął również twoją macicę, szyjkę macicy i część pochwy. Jeśli usunięto ci jajniki, może to wywołać menopauzę. Możesz zauważyć, że seks jest mniej komfortowy, ponieważ twoja pochwa jest mniejsza lub bardziej sucha. Lekarz może przepisać środki nawilżające lub rozszerzacz, aby rozciągnąć pochwę. Z czasem ty i twój partner możecie odnaleźć nowy rytm życia seksualnego, a nawet znaleźć nowe sposoby na sprawienie sobie nawzajem przyjemności.

Czy mogę podróżować z urostomią?

Tak, wymaga to tylko odrobiny planowania. Upewnij się, że zabrałeś ze sobą około dwa razy więcej rzeczy, niż myślisz, że będziesz potrzebował.

Jeśli podróżujesz samochodem:

• Zapoznaj się z miejscami, w których możesz zatrzymać się na przerwę na toaletę.

• Nie zostawiaj zapasów w rozgrzanym samochodzie – mogą się stopić.

Jeśli lecisz samolotem:

• Podróżuj z zaświadczeniem od lekarza, że masz urostomię. Może to rozwiać wszelkie wątpliwości podczas przechodzenia przez kontrolę bezpieczeństwa.

• Poproś kontrolerów na lotnisku o zachowanie prywatności.

• Umieść swoje zapasy w torbie podręcznej.

Wsparcie

Badania pokazują, że zadowolenie z nowego życia zależy w dużej mierze od tego, jak dobrze się do niego przystosujesz. Zrozumiałe jest, że możesz czuć się przygnębiony. Zmiana podstawowych funkcji organizmu może wywołać uczucie smutku, złości lub strachu. Pamiętaj, aby zadbać także o swoje samopoczucie emocjonalne.

Pomocna może być szczera rozmowa z rodziną i przyjaciółmi. Pomocna może okazać się rozmowa z terapeutą lub kimś, kto sam przez to przeszedł. Jeśli uważasz, że pomocna byłaby porada lub leki, zapytaj o to swojego lekarza.

Jeśli masz stomię, Amerykańskie Stowarzyszenie Stomijne (United Ostomy Associations of America) prowadzi program odwiedzin, w ramach którego możesz porozmawiać z kimś z okolicy, kto również ma taką stomię.

Dowiedz się więcej o diagnozowaniu i leczeniu raka pęcherza moczowego od ekspertów doktora.

Wiele osób z rakiem pęcherza moczowego potrzebuje operacji. Ale w niektórych przypadkach nie jest ona w stanie usunąć całej choroby. Będziesz więc potrzebował innych metod leczenia razem z operacją lub zamiast niej. Mogą one obejmować chemioterapię, radioterapię i immunoterapię.

Chirurgia

Przezcewkowa resekcja guza pęcherza moczowego (TURBT, zwana też resekcją przezcewkową lub TUR) jest najczęstszą operacją w przypadku raka pęcherza moczowego we wczesnych stadiach.

Jest to procedura stosowana do pobrania próbek tkanki z wnętrza pęcherza moczowego, aby dowiedzieć się, czy masz tam raka lub czy guz się rozprzestrzenił, lub aby usunąć guza.

Najpierw możesz potrzebować badania krwi i prześwietlenia klatki piersiowej, by upewnić się, że jesteś wystarczająco zdrowy, by poddać się operacji TUR, ale chirurg nie będzie musiał nacinać twojej skóry. Dostają się oni do pęcherza moczowego przez cewkę moczową, rurkę, przez którą przechodzi siusiu wydostające się z organizmu.

Przed operacją będziesz miał albo znieczulenie ogólne – które cię usypia – albo znieczulenie miejscowe, które znieczula tylko dolną część twojego ciała. Procedura rozpoczyna się w momencie, gdy lek zaczyna działać.

Chirurg używa specjalnego narzędzia zwanego cystoskopem – długiej, cienkiej, elastycznej rurki, na końcu której znajduje się narzędzie tnące, światło i kamera. Wprowadza ją przez cewkę moczową do pęcherza moczowego. Kamera pokazuje chirurgowi wnętrze twojego pęcherza moczowego.

Twój lekarz może również wprowadzić podobny instrument zwany resektoskopem do pęcherza moczowego przez cewkę moczową. Ma on na końcu pętlę z drutu.

Lekarz użyje narzędzia tnącego lub pętli drucianej do usunięcia tkanek lub guzów, a następnie zastosuje ciepło na obszarach wokół cięcia, aby zatrzymać krwawienie.

Wyjęta tkanka zostanie obejrzana pod mikroskopem w laboratorium, aby sprawdzić, czy nie jest to nowotwór.

Po zabiegu będziesz mieć w pęcherzu rurkę zwaną cewnikiem. Wyprowadza ona siusiu z twojego ciała do worka. Być może będziesz musiał mieć ją w sobie przez kilka dni, zanim będziesz mógł samodzielnie chodzić. Po założeniu cewnika możesz wstawać i chodzić, ale w miarę jak znieczulenie przestaje działać, możesz odczuwać dyskomfort.

Mężczyźni czasami odczuwają później ból na czubku penisa. Jeśli tak jest, należy poinformować o tym lekarza lub pielęgniarkę. Pomocny może być żel znieczulający.

Wiele osób wychodzi do domu tego samego dnia, co operacja. Jeśli jednak guz był duży, być może będziesz musiał zostać w szpitalu na noc.

Możesz zobaczyć krew w swoim moczu przez okres do 3 dni po operacji. Pij dużo płynów, aby pomóc wypłukać pęcherz – staraj się wypijać 8 do 10 szklanek dziennie. Pomoże to również zapobiec infekcji.

Nie podnoś niczego ciężkiego przez 2 do 3 tygodni po operacji. Krótkie spacery są w porządku, ale nie wykonuj żadnych intensywnych ćwiczeń przez 4 do 6 tygodni. Porozmawiaj z lekarzem o tym, kiedy będziesz mógł prowadzić samochód i wrócić do pracy.

Cystektomia

W tym rodzaju operacji lekarz usuwa część pęcherza moczowego (cystektomia częściowa) lub cały pęcherz moczowy (cystektomia radykalna).

Jeśli rak rozprzestrzenił się na warstwę mięśniową pęcherza i jest jeszcze mały, lekarz może być w stanie wykonać cystektomię częściową. Jednak większość osób z rakiem, który rozrósł się do mięśni pęcherza moczowego, będzie potrzebowała bardziej rozległej operacji.

Jeśli rak jest duży lub rozprzestrzenił się na więcej niż jedną część pęcherza, lekarz prawdopodobnie usunie cały narząd i pobliskie węzły chłonne. Jest to cystektomia radykalna.

Jeśli twój rak rozprzestrzenił się dalej, chirurg może również usunąć pobliskie narządy rozrodcze i struktury. U kobiet może to oznaczać macicę, szyjkę macicy, część pochwy, jajniki i jajowody. U mężczyzn oznacza to zwykle gruczoł krokowy, a także pęcherzyki nasienne i nasieniowody.

W przypadku tych zabiegów podawane są leki, dzięki którym pacjent nie musi być przytomny. Po zabiegu konieczne może być pozostanie w szpitalu przez okres do tygodnia. Zazwyczaj po kilku tygodniach można powrócić do normalnego trybu życia.

Terapia wewnątrzpęcherzykowa

Ta metoda leczenia jest również stosowana w przypadku nowotworów we wczesnych stadiach. Twój lekarz za pomocą cewnika wstrzykuje płynny lek bezpośrednio do pęcherza moczowego. Wybierze jeden z dwóch rodzajów leków: immunoterapię lub chemioterapię (chemioterapię).

• Immunoterapia. W tej metodzie własny układ odpornościowy organizmu atakuje komórki nowotworowe. Lekarz wstrzyknie ci przez cewnik do pęcherza moczowego zarazek zwany Bacillus Calmette-Guerin (BCG). Zarazek ten jest spokrewniony z tym, który wywołuje gruźlicę. Przyciąga to komórki odpornościowe twojego organizmu do pęcherza. Tam są one aktywowane przez BCG i zaczynają zwalczać komórki nowotworowe.

• Chemioterapia śródpęcherzykowa (chemioterapia). Jeśli lekarz i ty zdecydujecie się na to leczenie, wstrzyknie on przez cewnik do twojego pęcherza moczowego leki zwalczające raka. Chemioterapia działa w celu zabicia szkodliwych komórek.

Chemioterapia

Lekarz może podać chemioterapię w postaci tabletek lub przez kroplówkę. Oznacza to, że lek jest transportowany przez krwiobieg do innych części ciała. Mogą one zabijać komórki rakowe, które mogły rozprzestrzenić się poza pęcherz moczowy.

Chemioterapię otrzymujesz w cyklach, co daje ci czas pomiędzy zabiegami na odzyskanie sił. Każdy cykl trwa zazwyczaj kilka tygodni, a całkowity czas leczenia może wynosić kilka miesięcy.

Jeśli będziesz miał operację, najprawdopodobniej otrzymasz chemioterapię przed zabiegiem. Może ona pomóc w obkurczeniu guza, co ułatwia jego usunięcie i sprawia, że operacja jest bezpieczniejsza. Zmniejsza to również prawdopodobieństwo nawrotu nowotworu.

Lekarze często stosują chemioterapię z użyciem cisplatyny w leczeniu najczęstszego rodzaju raka pęcherza moczowego, zwanego rakiem urotelialnym. Cisplatyna działa poprzez uszkadzanie DNA komórek nowotworowych, dzięki czemu nie mogą się one rozmnażać.

Cisplatyna jest często stosowana razem z innymi lekami stosowanymi w chemioterapii. Najczęstsze kombinacje to:

• Cisplatyna, metotreksat i winblastyna (CMV)

• Gemcytabina i cisplatyna (GC)

• Metotreksat, winblastyna, doksorubicyna (adriamycyna) i cisplatyna (MVAC)

• Paklitaksel, gemcytabina i cisplatyna (PGC)

Jeśli nerki nie pracują prawidłowo, pacjent może otrzymać inny zestaw leków chemioterapeutycznych, np. karboplatynę i paklitaksel, gemcytabinę lub docetaksel.

Lekarz może zlecić chemioterapię po operacji, aby zabić wszystkie komórki nowotworowe, które pozostały w organizmie, ale są zbyt małe lub rozproszone, aby chirurg mógł je usunąć.

Radioterapia

Ta metoda leczenia polega na zastosowaniu promieniowania o wysokiej energii w celu zniszczenia komórek nowotworowych. Przypomina to prześwietlenie rentgenowskie, tylko jest znacznie silniejsze. Leczenie nie jest bolesne. Może być konieczne poddawanie się naświetlaniom przez 5 dni w tygodniu przez kilka tygodni.

Lekarz może to zalecić z jednego z następujących powodów:

• Masz raka pęcherza moczowego we wczesnym stadium

• Masz raka we wczesnym stadium, ale nie możesz poddać się operacji

• Jako kontynuacja TURBT lub operacji częściowego usunięcia pęcherza moczowego

• W celu zapobiegania lub leczenia objawów zaawansowanego raka pęcherza moczowego

Leczenie po lub zamiast operacji

Czasami lekarze stosują połączenie chemioterapii i radioterapii, aby uniknąć operacji usunięcia pęcherza moczowego. Może to być dobra opcja, jeśli nie jesteś wystarczająco zdrowy na operację. W takim przypadku będziesz prawdopodobnie przyjmował chemioterapię z cisplatyną samą w sobie, cisplatyną i fluorouracylem lub mitomycyną z fluorouracylem.

Możesz również otrzymać chemioterapię i radioterapię razem po operacji, jeśli twój rak urósł do warstwy mięśniowej pęcherza, ale nie rozprzestrzenił się gdzie indziej.

Jeśli rak rozprzestrzeni się po chemioterapii, możesz spróbować innych leków chemioterapeutycznych lub innych rodzajów leków, takich jak immunoterapia.

Immunoterapia

Ta metoda leczenia wykorzystuje układ odpornościowy do zaatakowania nowotworu. Pomaga układowi odpornościowemu rozpoznać komórki nowotworowe jako zagrożenie i rozpocząć silniejszą reakcję przeciwko nim. Może to zmniejszyć guzy lub powstrzymać ich wzrost.

Kilka leków stosowanych w immunoterapii jest używanych w leczeniu raka pęcherza moczowego, który się rozprzestrzenił. Leki te nazywane są inhibitorami punktów kontrolnych. Aby powstrzymać twój układ odpornościowy przed atakowaniem normalnych komórek, twoje ciało używa białek zwanych punktami kontrolnymi. Pomagają one układowi odpornościowemu odróżnić, czy inne komórki są normalną częścią twojego ciała i należy je pozostawić w spokoju, czy też są najeźdźcami, których należy zaatakować.

Komórki nowotworowe mogą oszukać układ odpornościowy, łącząc się z komórkami, które mają je zwalczać. W takim przypadku punkt kontrolny sygnalizuje organizmowi, aby nie atakował. Inhibitor punktu kontrolnego powstrzymuje te komórki przed wiązaniem się. Dzięki temu układ odpornościowy rozpoznaje nowotwór i atakuje go.

FDA zatwierdziła kilka leków do immunoterapii dla osób z przerzutowym rakiem pęcherza moczowego, którego stan pogorszył się podczas chemioterapii. Leki te to: atezolizumab (Tecentriq), awelumab (Bavencio), durwalumab (Imfinzi), enfortumab vedotin-ejfv (Padcev), niwolumab (Opdivo) i pembrolizumab (Keytruda).

Leki te są podawane co 2-3 tygodnie w postaci infuzji, czyli przez rurkę (kroplówkę) wprowadzaną do żyły.

Jedną z zalet immunoterapii jest to, że wykorzystuje ona naturalne mechanizmy obronne organizmu. Gdy układ odpornościowy lepiej rozpoznaje raka, może kontynuować zwalczanie tych komórek nawet po zakończeniu leczenia.

Inne immunoterapie raka pęcherza moczowego

Naukowcy testują inne potencjalne leki stosowane w immunoterapii, aby sprawdzić, jak dobrze działają samodzielnie i w połączeniu z innymi metodami leczenia.

Badają również kombinacje leków immunoterapeutycznych. Wczesne wyniki wykazały, że niwolumab w połączeniu z innym lekiem, ipilimumabem, zadziałał u 26% do 38% osób, które je stosowały.

W badaniach analizuje się również atezolizumab w połączeniu z innym inhibitorem punktów kontrolnych o nazwie MTIG7192A.

Badania kliniczne dotyczące raka pęcherza moczowego

Największe firmy farmaceutyczne nieustannie prowadzą badania i opracowują nowe leki i metody leczenia raka pęcherza moczowego, które muszą wykazać się bezpieczeństwem i skutecznością, zanim lekarze będą mogli przepisywać je pacjentom. W badaniach klinicznych naukowcy testują działanie nowych leków na grupie ochotników, którzy mają raka pęcherza moczowego. Postępując według ścisłego protokołu i w starannie kontrolowanych warunkach, badacze oceniają badane leki, nad którymi trwają prace i mierzą zdolność nowego leku do leczenia raka pęcherza, jego bezpieczeństwo i wszelkie możliwe skutki uboczne.

Niektórzy pacjenci niechętnie biorą udział w badaniach klinicznych z obawy, że nie otrzymają żadnego leczenia. Ale pacjenci, którzy biorą udział w badaniach klinicznych, otrzymują najskuteczniejszą terapię dostępną obecnie w przypadku tego schorzenia lub mogą otrzymywać terapie, które są oceniane pod kątem przyszłego zastosowania. Te leki na raka pęcherza moczowego mogą być nawet bardziej skuteczne niż obecne leczenie. Porównanie ich w badaniu klinicznym jest jedynym sposobem, aby się tego dowiedzieć.

Oto gdzie znajdziesz informacje o tym, czy badanie kliniczne dotyczące raka pęcherza moczowego jest dla ciebie odpowiednie.

Narodowy Instytut Raka

Ta strona internetowa wymienia ponad 8000 badań klinicznych nad rakiem i wyjaśnia, co robić, kiedy znajdziesz takie, które wydaje ci się odpowiednie dla ciebie.

ClinicalTrials.gov

Ta strona internetowa oferuje aktualne informacje na temat badań klinicznych dotyczących raka, wspieranych przez instytucje federalne i prywatne.

CenterWatch

Ta witryna zawiera listę sponsorowanych przez przemysł badań klinicznych, które prowadzą aktywną rekrutację pacjentów.

Czy masz raka pęcherza moczowego? Bez względu na to, jakie masz objawy, tylko twój lekarz może powiedzieć ci to na pewno. lekarz opisuje testy, których piekło używa, aby dać ci pewność.

Następnie, prawdopodobnie przeprowadzi badanie fizykalne. Może ono obejmować badanie miednicy (dla kobiet) lub cyfrowe badanie odbytnicy (DRE). W tej procedurze twój lekarz założy rękawiczkę i włoży jeden palec do twojego odbytu. Może to pozwolić mu na wyczucie guza w twoim pęcherzu moczowym. Może to również dać im wyobrażenie o tym, jak duży jest guz lub czy się rozprzestrzenił.

Jeśli twój lekarz znajdzie coś, co nie jest normalne, zleci badania laboratoryjne. Może również wysłać cię na wizytę do urologa. Jest to lekarz, który zajmuje się chorobami układu moczowego (nerek, pęcherza moczowego itp.) oraz męskiego układu rozrodczego. Urolog może przeprowadzić następujące badania, aby lepiej zrozumieć, co się dzieje:

Badania moczu

Kiedy sikasz do kubeczka w gabinecie lekarskim, lekarz i inni pracownicy służby zdrowia mogą sprawdzić kilka rzeczy:

• Analiza moczu. Lekarz sprawdzi, czy w moczu nie ma krwi lub innych substancji.

• Cytologia moczu. Lekarz użyje mikroskopu, aby sprawdzić, czy w moczu nie ma komórek nowotworowych.

• Posiew moczu. Lekarz wyśle Twój mocz do laboratorium. Po kilku dniach laboranci sprawdzą, jakie rodzaje zarazków rosną w moczu. Wyniki te powiedzą twojemu lekarzowi, czy masz infekcję pęcherza.

• Badania markerów nowotworowych w moczu. Poszukują one substancji, które są wydzielane przez komórki raka pęcherza moczowego. Lekarz może zastosować jeden lub więcej z nich wraz z badaniem cytologicznym moczu, aby stwierdzić, czy masz chorobę.

Cystoskopia

Lekarz wprowadzi cystoskop przez otwór cewki moczowej – przewodu, przez który siusiasz – i do pęcherza moczowego.

Cytoskop jest cienką rurką ze światłem i kamerą wideo na końcu. Twój lekarz wstrzyknie słoną wodę przez rurkę i do twojego pęcherza. Pozwoli im to zobaczyć wewnętrzną wyściółkę twojego pęcherza za pomocą kamery. Niebieskie i białe rodzaje cystoskopii, stosowane ze środkami obrazowania, są szczególnie skuteczne w wykrywaniu inwazyjnego raka pęcherza moczowego.

Mogą ci podać leki znieczulające cewkę moczową i pęcherz. Jeśli zabieg wykonywany jest na sali operacyjnej, otrzymasz znieczulenie, więc nie będziesz przytomny.

Przezcewkowa resekcja guza pęcherza moczowego (TURBT)

Jeśli podczas cystoskopii lekarz znajdzie coś, co nie wygląda prawidłowo, pobierze próbkę (biopsję), by sprawdzić, czy jest to rak.

Podczas TURBT twój chirurg usunie guz i część mięśnia pęcherza w jego pobliżu. Zostaną one wysłane do laboratorium w celu sprawdzenia, czy nie jest to rak.

Badania obrazowe

Wykorzystują one promieniowanie rentgenowskie, pole magnetyczne, fale dźwiękowe lub substancje radioaktywne do tworzenia obrazów tego, co dzieje się wewnątrz ciała. Oto tylko kilka badań obrazowych, które lekarz może zastosować, aby sprawdzić, czy masz raka pęcherza moczowego:

• Pyelogram dożylny (IVP). Jest to zdjęcie rentgenowskie układu moczowego. Lekarz wstrzyknie barwnik do żyły. Uwidoczni to guzy w drogach moczowych.

• Pyelogram wsteczny. Lekarz wprowadzi cienką rurkę (cewnik) do cewki moczowej i pęcherza moczowego. Wstrzyknie barwnik przez cewnik, aby mógł zobaczyć wyściółkę pęcherza. Jeśli w twoich drogach moczowych znajdują się jakieś guzy, będą one widoczne w tym miejscu.

• Tomografia komputerowa. Dzięki temu lekarz uzyska obraz nerek, pęcherza moczowego i moczowodów (przewodów, które przenoszą mocz z nerek do pęcherza moczowego). Wykaże ona guzy w twoich drogach moczowych. Może również uwidocznić węzły chłonne, w których znajduje się nowotwór.

• MRI. Badanie to wykorzystuje fale radiowe i magnesy dźwiękowe do tworzenia obrazów dróg moczowych.

• Ultrasonografia. Fale dźwiękowe tworzą obraz dróg moczowych. Dzięki temu lekarz może zobaczyć, jak duży jest guz pęcherza.

• Prześwietlenie klatki piersiowej. Jeśli rak w pęcherzu moczowym rozprzestrzenił się na płuca, badanie to pozwoli lekarzowi to zobaczyć.

• Skanowanie kości. Rak, który rozprzestrzenił się z pęcherza moczowego do kości, będzie widoczny podczas tego badania.

Lekarze przypisują twojemu rakowi stopień zaawansowania, abyś wiedział, jak daleko choroba się rozprzestrzeniła. Lekarz wyjaśnia różne stopnie zaawansowania raka pęcherza moczowego i w jaki sposób lekarze decydują, jakie one są.

Istnieją dwa rodzaje stopni zaawansowania raka pęcherza moczowego – stopień kliniczny i stopień patologiczny.

Stopień kliniczny to opinia twojego lekarza o tym, jak daleko twój rak się rozprzestrzenił. Opiera się ono na wynikach szeregu badań, w tym badania fizykalnego, badań obrazowych, takich jak rezonans magnetyczny lub tomografia komputerowa, oraz biopsji.

Lekarz wykorzysta te informacje do zaplanowania leczenia.

Stopień zaawansowania patologicznego jest określany przez lekarza po operacji usunięcia nowotworu. Zapozna się on z wynikami poprzednich badań. Zbada również to, co znaleziono podczas operacji, aby określić, jak daleko rozprzestrzenił się nowotwór.

Co oznaczają różne stopnie zaawansowania raka pęcherza moczowego?

Nowotworów (American Joint Committee on Cancer – AJCC) opracował metodę oceny zaawansowania raka, zwaną systemem TNM. Służy on do opisywania stopnia rozprzestrzenienia się choroby. Opiera się on na następujących trzech kluczowych informacjach:

• T (Tumor) – Mierzy, jak daleko główny guz urósł w pęcherzu i czy rozprzestrzenił się na pobliskie tkanki.

• N (węzły chłonne) — Są to grupy komórek, które zwalczają choroby. N określa, czy rak rozprzestrzenił się na węzły chłonne w pobliżu pęcherza moczowego.

• M (Metastasized) — Lekarze używają tego określenia, aby opisać, czy choroba rozprzestrzeniła się na narządy lub węzły chłonne, które nie znajdują się w pobliżu pęcherza moczowego.

Lekarz przypisze numer lub literę po T, N i M. Im wyższy numer, tym bardziej rak się rozprzestrzenił.

Po określeniu stopnia zaawansowania T, N i M lekarz wykorzysta te informacje, aby określić ogólny stopień zaawansowania raka. Stopnie te wahają się od 0 do rzymskiej cyfry IV. Oto, co oznaczają poszczególne stopnie zaawansowania:

Etap 0: Rak rozrósł się tylko do środka twojego pęcherza. Nie rozprzestrzenił się na tkanki lub mięśnie ściany pęcherza. Nie rozprzestrzenił się również na twoje węzły chłonne ani inne organy.

Etap I: Nowotwór przedostał się przez wewnętrzną wyściółkę pęcherza, ale nie do mięśni ściany pęcherza. Nie rozprzestrzenił się też do twoich węzłów chłonnych ani odległych narządów.

Etap II: Nowotwór przedostał się przez tkankę łączną pęcherza moczowego do warstwy mięśniowej pęcherza.

Etap III: Rak znajduje się teraz w warstwie tkanki tłuszczowej, która otacza twój pęcherz moczowy. Może również znajdować się w twojej prostacie, macicy lub pochwie. Nie rozprzestrzenił się jednak do pobliskich węzłów chłonnych ani do odległych narządów.

Etap IV: Może obejmować którekolwiek z poniższych:

• Rak rozprzestrzenił się z twojego pęcherza moczowego do miednicy lub ściany brzucha. Nie rozprzestrzenił się jednak do węzłów chłonnych ani odległych narządów.

• Nowotwór rozprzestrzenił się do pobliskich węzłów chłonnych. Nie dotarł jednak do odległych narządów.

• Rak znajduje się obecnie w węzłach chłonnych lub w odległych miejscach, takich jak kości, wątroba lub płuca.

Im więcej informacji posiadasz na temat stadium zaawansowania raka pęcherza moczowego, tym lepiej będziesz mógł wybrać odpowiednią dla ciebie opcję leczenia.

Rak pęcherza moczowego występuje, gdy komórki wewnątrz narządu rozrastają się poza kontrolą. Na szczęście występuje on rzadko. Lekarz wyjaśnia, czym jest i jakie czynniki narażają cię na ryzyko.

Na raka pęcherza moczowego chorujesz, kiedy komórki pęcherza stają się nieprawidłowe i rosną w sposób wymykający się spod kontroli. Z czasem tworzy się guz. Może się on rozprzestrzenić do pobliskich węzłów chłonnych i innych narządów. W ciężkich przypadkach może rozprzestrzenić się do odległych części ciała, w tym kości, płuc lub wątroby.

Rak pęcherza moczowego jest rzadki. Stanowi zaledwie 5% wszystkich nowych zachorowań na nowotwory w Stanach Zjednoczonych.

Co go wywołuje?

Lekarze nie są pewni. Wiedzą jednak, że kilka czynników zwiększa ryzyko wystąpienia choroby. Należą do nich:

budowę genetyczną, rasę i historię rodziny. Rak pęcherza moczowego występuje najczęściej u białych mężczyzn w wieku powyżej 55 lat. Jeśli ty lub ktoś z twojej najbliższej rodziny (rodzice lub rodzeństwo) chorował wcześniej na raka pęcherza lub dróg moczowych, jesteś bardziej narażony na zachorowanie.

Przewlekłe zapalenie pęcherza moczowego. Jeśli masz infekcje pęcherza, które ciągle powracają lub inny stan, który powoduje, że twój pęcherz jest podrażniony przez długi czas, masz większe ryzyko zachorowania na raka pęcherza.

Palenie papierosów. Za każdym razem, kiedy wdychasz opary tytoniu, przyjmujesz wszelkiego rodzaju szkodliwe substancje chemiczne. Badania wykazują, że palenie jest przyczyną około 50% wszystkich przypadków raka pęcherza moczowego.

Praca w otoczeniu szkodliwych substancji chemicznych. Ludzie pracujący w niektórych branżach (m.in. malarze, maszyniści, drukarze, fryzjerzy i kierowcy ciężarówek) mogą być narażeni na działanie szkodliwych chemikaliów przez długi czas. Może to zwiększać ryzyko zachorowania.

Przyjmowanie niektórych leków przeciwcukrzycowych. Jeśli przyjmowałeś pioglitazon (Actos) przez ponad rok, możesz mieć większe szanse zachorowania na raka pęcherza moczowego. Inne leki przeciwcukrzycowe, które zawierają pioglitazon (Actoplus Met i Duetact) również mogą zwiększyć twoje ryzyko.

Wcześniejsza chemioterapia lub radioterapia. Jeśli byłeś poddany radioterapii miednicy, jesteś bardziej narażony na zachorowanie na raka pęcherza moczowego. To samo dotyczy sytuacji, gdy przez długi czas przyjmowałeś chemioterapię cyklofosfamidem (Cytoxan).

Czy można zapobiegać rakowi pęcherza moczowego?

Te trzy proste zmiany stylu życia mogą zmniejszyć ryzyko zachorowania na raka pęcherza moczowego:

• Jeśli palisz, przestań. Lekarze uważają, że wyroby tytoniowe są przyczyną około połowy wszystkich przypadków raka pęcherza moczowego.

• Pij dużo płynów. Kiedy sikasz, pozbywasz się szkodliwych substancji chemicznych, które gromadzą się w pęcherzu. Pij więc – zwłaszcza wodę. Może to obniżyć ryzyko zachorowania na raka.

• Jedz więcej owoców i warzyw. Badania wykazują, że spożywanie dużej ilości owoców i zielonych warzyw liściastych obniża ryzyko zachorowania na wiele rodzajów raka. Może to również pomóc w zmniejszeniu ryzyka zachorowania na raka pęcherza moczowego.

Ryzyko zachorowania na raka pęcherza moczowego może być również zwiększone przez niektóre chemikalia w miejscu pracy, arsen, anilinę (produkt pochodzący ze smoły węglowej, używany do produkcji leków, barwników i tworzyw sztucznych), niektóre leki przeciwcukrzycowe i niektóre suplementy ziołowe. Przestrzegaj wszystkich zasad bezpieczeństwa w miejscu pracy i zapytaj swojego lekarza o wszelkie czynniki ryzyka, które możesz mieć.

Perspektywy

Wskaźnik 5-letniego przeżycia w przypadku raka pęcherza moczowego wynosi około 77%. Oznacza to, że około 7 na 10 osób, u których zdiagnozowano tę chorobę, będzie nadal żyło 5 lat później. Ale to tylko szacunki. Twój wynik zależy od twojej indywidualnej sytuacji. Obejmuje to takie rzeczy, jak twój wiek, ogólny stan zdrowia, jak wcześnie wykryto raka i jak dobrze reaguje on na leczenie.

Gdybyś miał raka pęcherza moczowego, czy znałbyś objawy? Lekarz wyjaśnia objawy, które wskazują, że możesz mieć tę rzadką chorobę.

Możesz widzieć krew jednego dnia, a następnego już nie. Jeśli masz raka pęcherza moczowego, krew w końcu powróci. W niektórych przypadkach nie możesz zobaczyć krwi w moczu. Twój lekarz lub laborant wykryje ją tylko przy pomocy badania moczu.

Umów się na wizytę, jeśli masz którykolwiek z tych objawów:

• Musisz siusiać częściej niż zwykle.

• Twój mocz zmienia kolor.

• Boli lub piecze podczas sikania.

• Czujesz, że musisz siusiać – nawet jeśli pęcherz nie jest pełny.

• Nie możesz się wysikać lub wysikasz się bardzo rzadko.

Jeśli zauważysz u siebie którykolwiek z tych objawów, skontaktuj się z lekarzem, ale nie wpadaj w panikę. Wystąpienie tych objawów nie oznacza, że masz raka. Możesz mieć infekcję dróg moczowych, zapalenie pęcherza lub inne, mniej poważne schorzenie.

Kiedy rak pęcherza zacznie się rozprzestrzeniać, możesz zauważyć, że:

• Nie możesz się wysikać, nawet jeśli czujesz, że musisz to zrobić.

• Boli Cię dolna część pleców.

• Chudniesz bez wysiłku.

• Nie jesteś już tak głodny jak zwykle.

• Masz opuchnięte stopy.

• Bolą Cię kości.

• Często czujesz się bardzo zmęczony lub słaby.

W przypadku wystąpienia któregokolwiek z powyższych objawów należy skontaktować się z lekarzem. Jest bardziej prawdopodobne, że sygnalizują one, że masz coś innego niż raka pęcherza.