Lekarz mówi ci.

Astma i POChP to dwie choroby płuc o podobnych objawach. Dowiedz się, jak rozpoznać różnice i jakie metody leczenia mogą pomóc.

Astma i przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) to choroby płuc. Obie powodują obrzęk dróg oddechowych, który utrudnia oddychanie.

W przypadku astmy obrzęk jest często wywoływany przez coś, na co jesteś uczulony, np. pyłki lub pleśń, albo przez aktywność fizyczną. POChP to nazwa grupy chorób płuc, do których należą rozedma płuc i przewlekłe zapalenie oskrzeli.

Rozedma płuc powstaje, gdy uszkodzeniu ulegają maleńkie woreczki w płucach (tzw. pęcherzyki płucne). O przewlekłym zapaleniu oskrzeli mówimy, gdy dochodzi do zapalenia przewodów doprowadzających powietrze do płuc (oskrzeli). Najczęstszą przyczyną tych schorzeń (oraz POChP) jest palenie tytoniu.

Astma ulega poprawie. Objawy mogą pojawiać się i znikać, a pacjent może być wolny od objawów przez długi czas. W przypadku POChP objawy są stałe i pogarszają się z czasem, nawet po zastosowaniu leczenia.

Co to jest nakładanie się astmy i POChP?

Niektórzy ludzie chorują jednocześnie na astmę i POChP. Jeśli u pacjenta występują objawy obu chorób, lekarz może mówić o nakładaniu się astmy i POChP (ACO).

Możliwe jest występowanie objawów zarówno astmy, jak i POChP. ACO nie jest oddzielną chorobą. Nazwa jest sposobem na określenie mieszanki objawów.

Nie jest jasne, co powoduje ACO. Długotrwałe chorowanie na POChP może zmienić sposób pracy płuc i zwiększyć prawdopodobieństwo zachorowania na tę chorobę. Może się też rozpocząć, jeśli palisz papierosy, a masz astmę. Może też wystąpić z przyczyn, których nikt jeszcze nie ustalił.

Ważne jest, aby znaleźć i leczyć ACO, ponieważ może być ono poważniejsze niż samo schorzenie. Nie ma lekarstwa, ale Ty i Twój lekarz możecie współpracować, aby pomóc Ci oddychać i żyć lepiej.

Kto najprawdopodobniej ma astmę, POChP lub ACO?

Osoby, które przez wiele lat palą papierosy lub wdychają zanieczyszczenia i substancje chemiczne w pracy, mają większe szanse na zachorowanie na POChP. Z tego powodu choroba często zaczyna się w średnim wieku lub później.

Astma jest czasem spowodowana zmianami w genach, które są przekazywane w rodzinie. Jeśli jedno z rodziców choruje na tę chorobę, istnieje większe prawdopodobieństwo, że ty też na nią zachorujesz.

Objawy astmy często pojawiają się w dzieciństwie, a schorzenie to jest jedną z najbardziej rozpowszechnionych długotrwałych chorób u dzieci. Choruje na nią około 1 na 10 dzieci.

Oprócz rodzinnej historii choroby, kilka czynników może zwiększyć prawdopodobieństwo zachorowania na astmę:

• Alergie

• Infekcje płuc

• Palenie tytoniu

• Przebywanie w otoczeniu substancji chemicznych lub innych substancji drażniących w powietrzu

Osoby cierpiące na ACO mają zwykle ponad 40 lat, ale są młodsze niż osoby cierpiące tylko na POChP, i mają alergie (lub członkowie ich rodzin mają takie alergie).

Związek astmy z POChP

Naukowcy wiedzą już, że astma w dzieciństwie znacznie zwiększa ryzyko zachorowania na POChP w późniejszym okresie. Chociaż u wielu dzieci astma ustępuje, płuca niektórych z nich nie dojrzewają tak, jak powinny, lub nie pracują tak dobrze, jak u osób, które nigdy nie chorowały na astmę.

Eksperci uważają, że astma albo powoduje POChP, albo jest jednym z czynników zwiększających prawdopodobieństwo zachorowania na POChP w wieku dorosłym.

Dotyczy to zwłaszcza dzieci, które cierpią na uporczywą astmę dziecięcą. Dzieci te mają problemy z oddychaniem niemal każdego dnia. Jedno z badań wykazało, że 11% dzieci, które miały tak ciężką astmę, zachorowało na POChP w wieku dorosłym.

Co więcej, u 3 na 4 dzieci z uporczywą astmą na początku 20. roku życia wystąpiły objawy zmniejszenia pojemności płuc lub obniżenia wzrostu. Może to spowodować, że w przyszłości zachorują na POChP. Chłopcy znacznie częściej niż dziewczynki mają problemy z płucami.

Konieczne są dalsze badania, aby sprawdzić, czy i jaki rodzaj leczenia może zapobiec przekształceniu się astmy dziecięcej w POChP.

Objawy

Ponieważ zarówno astma, jak i POChP powodują rozdęcie dróg oddechowych, mogą powodować:

• Duszność

• Kaszel

• Kaszel

Jedną z głównych różnic jest to, że astma zazwyczaj powoduje ataki świszczącego oddechu i ucisku w klatce piersiowej. Objawy POChP są zwykle bardziej stałe i mogą obejmować kaszel z wydzielającą się flegmą.

Jeśli cierpisz na ACO, możesz również mieć:

• zaostrzenia lub okresy, w których objawy nasilają się, ale zwykle ustępują po zastosowaniu leków rozszerzających drogi oddechowe, takich jak leki rozszerzające oskrzela

• Neutrofile lub eozynofile (białe krwinki związane z zapaleniem) w plwocinie

W przypadku ACO występuje więcej objawów niż w przypadku samej astmy lub POChP, a także częściej występują ostrzejsze ataki. Konieczne będzie częstsze zgłaszanie się do szpitala. Jednak rokowanie dla osoby z ACO może być lepsze niż w przypadku samej POChP.

Diagnoza

Aby ustalić, jakie schorzenie występuje u pacjenta, lekarz rozpocznie od badania fizykalnego i pytań dotyczących historii choroby. Obejrzy nos i gardło oraz osłucha płuca za pomocą stetoskopu. Prawdopodobnie zapyta o takie rzeczy jak:

• Twoje objawy

• Jeśli w twojej rodzinie występowały przypadki astmy lub alergii

• Jeśli palisz papierosy lub przebywasz w otoczeniu biernego palenia

• Jeśli pracujesz w otoczeniu substancji chemicznych lub innych rzeczy, które mogą podrażniać płuca

Lekarz zleci także wykonanie badania zwanego spirometrią, które sprawdza, jak dobrze pracują płuca. Będziesz dmuchać w ustnik, a urządzenie zmierzy, ile powietrza jesteś w stanie wydmuchać i jak szybko jesteś w stanie to zrobić.

Jeśli lekarz uzna, że pacjent ma astmę, może poprosić go o wdychanie leku zwanego lekiem rozszerzającym oskrzela i ponowne wykonanie badania spirometrycznego. Jeśli masz astmę, płuca powinny pracować lepiej po zażyciu leku.

Innym sposobem na zdiagnozowanie astmy jest test prowokacyjny. Polega on na wdychaniu substancji wywołującej astmę, np. silnego zapachu lub leku – metacholiny. Następnie wykonuje się badanie spirometryczne, aby sprawdzić, czy drogi oddechowe są zwężone. Słabszy przepływ powietrza może być oznaką, że masz astmę.

Jeśli w dzieciństwie chorowałeś na ciężką astmę lub masz dziecko, które choruje na astmę, lekarze zalecają wykonywanie badania spirometrycznego co roku. Badanie może wychwycić oznaki problemów z płucami lub wczesne objawy POChP, dzięki czemu możliwe będzie podjęcie leczenia.

Testy stosowane w diagnostyce POChP mogą również obejmować:

• Zdjęcie rentgenowskie klatki piersiowej. Badanie to wykorzystuje promieniowanie w małych dawkach do uzyskania obrazu płuc.

• Badanie gazometryczne krwi tętniczej. Pozwala ono zmierzyć ilość tlenu we krwi. POChP może spowodować obniżenie poziomu tlenu we krwi.

Jeśli u pacjenta występuje dość równomierne połączenie cech astmy i POChP, może on mieć ACO.

Leczenie

W przypadku astmy objawy pojawiają się i ustępują w postaci ataków. U niektórych osób mogą one występować częściej lub z czasem stawać się coraz poważniejsze.

Leki na astmę są dostępne w dwóch rodzajach. Leki o szybkim działaniu rozluźniają drogi oddechowe, dzięki czemu do płuc dostaje się więcej powietrza. Przyjmuje się je w przypadku ataku astmy, aby szybko powstrzymać świszczący oddech i inne objawy.

• Krótko działający beta-agonista rozluźnia mięśnie wokół dróg oddechowych.

• Leki antycholinergiczne zarówno rozkurczają drogi oddechowe, jak i zmniejszają ilość śluzu w płucach.

Leki długo działające pomagają utrzymać objawy astmy w ryzach. Leki te przyjmuje się codziennie.

• Kortykosteroidy zmniejszają obrzęk płuc. Lek wdycha się za pomocą urządzenia zwanego inhalatorem lub przyjmuje się go w postaci tabletek.

• Wziewne długo działające beta-agoniści rozluźniają mięśnie wokół dróg oddechowych, ułatwiając oddychanie. Są one zawsze stosowane razem z innymi lekami na astmę.

• Inne leki przeciwzapalne, takie jak kromolina, pomagają zapobiegać obrzękowi dróg oddechowych.

• Leki modyfikujące stężenie leukotrienów to tabletki lub płyny, które blokują proces powodujący obrzęk dróg oddechowych.

• Immunomodulatory działają bezpośrednio na układ odpornościowy. Są one również nazywane lekami biologicznymi.

• Teofilina pomaga udrożnić drogi oddechowe.

• Zastrzyki alergiczne lub tabletki podjęzykowe to dwa rodzaje immunoterapii, które mogą pomóc w przypadku, gdy astma jest wywoływana przez alergie.

POChP powoduje codzienne objawy, które z czasem się nasilają. Przestrzeganie planu leczenia może spowolnić ten proces i pomóc płucom dłużej pracować lepiej. POChP leczy się tymi samymi lekami, co astmę, ale inne są inne.

• Leki rozszerzające oskrzela rozluźniają mięśnie dróg oddechowych.

• Kortykosteroidy zmniejszają obrzęk wewnątrz dróg oddechowych.

• Inhibitory fosfodiesterazy-4 (PDE4) zmniejszają obrzęk płuc, zapobiegając zaostrzeniom POChP.

• Antybiotyki leczą infekcje, które mogą pogorszyć objawy POChP.

Kilka nielekowych metod leczenia może również pomóc w kontrolowaniu objawów POChP.

• Rehabilitacja płucna. W ramach tego programu pacjent uczy się ćwiczeń i proponuje zmiany w diecie oraz inne wskazówki, które pomogą mu lepiej żyć z POChP.

• Uzupełnienie tlenu. Jeśli płuca nie są w stanie pobierać wystarczającej ilości tlenu do krwi, może być konieczne wdychanie tlenu ze zbiornika lub z urządzenia.

• Chirurgia. Usunięcie uszkodzonych części płuc może czasami pomóc zdrowym częściom w lepszym funkcjonowaniu.

Bez względu na to, czy masz POChP, astmę, czy obie te choroby, ważne jest, abyś rzucił palenie. Najlepiej też trzymać się z dala od wszystkiego, co podrażnia płuca, np:

• Środki chemiczne w sprayu, takie jak środki czyszczące i środki owadobójcze

• Alergeny, takie jak pleśń, kurz i pyłki

• Perfumy i inne zapachy

• Bierne palenie

Objawy POChP mogą przeszkadzać w uprawianiu seksu. Nie musisz jednak żegnać się z intymnością. Oto dziewięć pomocnych strategii dotyczących seksu i intymności w przypadku POChP.

Objawy POChP, takie jak kaszel, świszczący oddech i duszności, prawie na pewno zmienią sposób, w jaki ty i twój partner wyrażacie siebie seksualnie. Nie oznacza to jednak, że musisz pożegnać się z seksem lub innymi formami intymności fizycznej.

Oczywiście, dobry seks nie jest automatyczny, gdy w grę wchodzi POChP. Aby wszystko było w porządku, należy rozmawiać o seksie ze swoim partnerem (lub, jeśli jesteś samotny, z potencjalnymi partnerami).

Mówię moim pacjentom, aby podchodzili do tematu otwarcie i bezpośrednio – mówi dr Robert A. (Sandy) Sandhaus, profesor medycyny w szpitalu National Jewish Health w Denver i członek medycznej i naukowej rady doradczej COPD Foundation. Rozpoczęcie rozmowy jest często najważniejszym krokiem – i największą przeszkodą do pokonania.

Jeśli nie czujesz się komfortowo podczas rozmowy twarzą w twarz, rozważ możliwość komunikowania się ze swoim partnerem lub potencjalnym partnerem przez telefon lub listownie. Wyraźnie powiedz, czego chcesz i oczekujesz od seksu, zapytaj, czego chce i oczekuje twój partner, i postaraj się uzgodnić, jakie kroki podejmiecie wspólnie, aby przezwyciężyć wszelkie problemy seksualne, które się pojawią.

Oto dziewięć pomocnych strategii dotyczących seksu i intymności w przypadku POChP:

1. Zadbaj o kondycję fizyczną

Nie jesteś pewien, czy Ty lub Twoja partnerka jesteście wystarczająco wytrzymali na seks? Pomocne może okazać się zwiększenie waszej sprawności fizycznej.

Może pomogłoby rozpoczęcie programu spacerów lub łagodnych ćwiczeń. Być może sensownym rozwiązaniem będzie przystąpienie lub ponowne przystąpienie do programu rehabilitacji pulmonologicznej w miejscowym szpitalu.

Programy rehabilitacyjne nie są przeznaczone wyłącznie dla osób, u których dopiero co zdiagnozowano POChP – mówi Teresa T. Goodell, dr, RN, adiunkt pielęgniarstwa na Oregon Health & Science University w Portland. Są one przeznaczone dla każdego, kto chce zwiększyć tolerancję na ćwiczenia. Zapewniają bezpieczne miejsce do ćwiczeń i pomagają pokazać osobom z POChP, że ćwiczenia są bezpieczne.

Spotkania rehabilitacyjne odbywają się zazwyczaj raz lub dwa razy w tygodniu przez okres do sześciu miesięcy.

2. Wybierz odpowiedni czas

Dobry seks nie musi wymagać wydatkowania dużej ilości energii. Zapotrzebowanie na energię potrzebną do uprawiania seksu nie różni się zbytnio od zapotrzebowania na energię potrzebną do wykonywania innych czynności – mówi Barbara Rogers, prezes i dyrektor generalny Stowarzyszenia ds. rozedmy płuc i POChP w Nowym Jorku.

Jeśli jesteś w stanie wejść po dwóch piętrach schodów lub iść szybkim krokiem, prawdopodobnie poradzisz sobie z seksem” – mówi.

Mimo to osoby z POChP czasami odczuwają zmęczenie podczas seksu. Aby upewnić się, że ty lub twój partner nie zrobicie kupy, zaplanuj spotkania seksualne na taką porę dnia, kiedy partner z POChP czuje się najbardziej energiczny.

To prawda, że planowanie seksu oznacza rezygnację ze spontaniczności, która często decyduje o dobrym seksie. Jednak prośba o seks w formie zalotnej notatki może dodać szczyptę podniecenia. Ty i twój partner możecie też mrugnąć do siebie (lub wymyślić inny znak), aby zasygnalizować, że chcecie się wcześniej położyć. Spraw, aby planowanie seksu stało się erotyczną grą, a nie przykrym obowiązkiem.

3. Uwolnij sypialnię od substancji drażniących

Objawy POChP mogą być nasilone przez kurz, sierść zwierząt domowych, dym, substancje zapachowe itp. Zrób wszystko, co możesz, aby pozbyć się z sypialni tych czynników drażniących płuca.

Regularnie odkurzaj i pierz pościel. Rozważ użycie filtra powietrza HEPA. Uważaj na śmierdzące środki czystości – zwłaszcza wybielacz chlorowy lub amoniak – ponieważ ich zapach może wywołać objawy.

Jeśli problemem jest zapachowy dezodorant lub szampon, warto rozważyć zmianę na bezzapachowy. Jeśli nadmierne wydzielanie śluzu jest przyczyną problemów, należy trzymać przy łóżku pudełko chusteczek higienicznych. Nawadnianie nosa przed seksem może pomóc, podobnie jak stosowanie wibrującej kamizelki rozluźniającej śluz.

4. Zaopatrz się w wentylator

Najnowsze badania wykazały, że chłodny powiew na twarzy może pomóc w złagodzeniu niepokojącej duszności, której osoby z POChP często doświadczają podczas stosunku. Powiew powietrza może pochodzić z otwartego okna lub wentylatora.

Zwykły wentylator elektryczny może być naprawdę pomocny – mówi Goodell. Podobnie, utrzymywanie chłodnej sypialni pomaga zapobiegać gromadzeniu się ciepła w ciele, które może przyczyniać się do duszności.

5. Przyjmuj leki przed seksem

Krótko działające leki rozszerzające oskrzela, które wiele osób z POChP stosuje przed wysiłkiem fizycznym, pomagają także zapobiegać kaszlowi i duszności podczas aktywności seksualnej. Lekarze zalecają przyjęcie dawki przypominającej na około 15 minut przed stosunkiem.

Jak mówi Goodell, dla większości osób wystarczą mniej więcej dwa pufnięcia. To naprawdę kwestia wypróbowania przez pacjentów i poznania ich reakcji.

Aby pozbyć się nieprzyjemnego posmaku, który może cię rozpraszać lub urazić partnera, po użyciu inhalatora wypłucz usta płynem do płukania jamy ustnej zawierającym alkohol.

6. Rozważ zastosowanie dodatkowego tlenu

Jeśli dla ciebie lub twojego partnera dodatkowy tlen jest pomocny w innych sytuacjach, zapytaj lekarza o możliwość stosowania go podczas aktywności seksualnej.

Jeśli musisz nosić tlen podczas chodzenia, prawdopodobnie będziesz musiał używać go podczas seksu – mówi Sandhaus. Lekarz może zasugerować zwiększenie przepływu tlenu podczas aktywności seksualnej – aby zaspokoić zwiększone zapotrzebowanie organizmu na tlen podczas wysiłku.

Jeśli partner z POChP nie używa dodatkowego tlenu, ale zastanawia się, czy byłby on pomocny podczas seksu, można to sprawdzić za pomocą oksymetru – prostego urządzenia elektronicznego, które partner z POChP nosi na palcu. Jeśli odczyt wskaże, że nasycenie tlenem spada poniżej 88%, stosowanie dodatkowego tlenu podczas seksu może okazać się pomocne.

Zapytaj swojego lekarza. Być może będzie on w stanie wypożyczyć ci oksymetr. Jeśli nie, można go kupić za mniej niż 50 dolarów.

7. Nie bój się eksperymentować

Wypróbuj różne pozycje seksualne, aby znaleźć te, które najlepiej sprawdzą się w przypadku Ciebie i Twojej partnerki. Ogólnie rzecz biorąc, pozycje, które wywierają nacisk na klatkę piersiową partnera chorego na POChP, są bardziej kłopotliwe niż pozycje obok siebie (twarzą w twarz i przodem do siebie) lub pozycje siedzące.

Dla mężczyzny z POChP pozycja misjonarska jest prawdopodobnie najgorsza – mówi Sandhaus. Być może pomogłoby użycie poduszek, aby się podeprzeć, lub podeprzeć partnera. Może lepiej byłoby zrezygnować z łóżka i uprawiać seks na krześle.

Należy też próbować różnych technik i pomocy seksualnych. Ważne jest, aby ludzie próbowali różnych rzeczy, nawet jeśli wcześniej niechętnie je wypróbowywali – mówi Goodell. Naprawdę korzystne może być zastanowienie się nad różnymi sposobami wyrażania seksualności, które stosowali lub nie stosowali przez wiele lat.

8. Zrób sobie przerwę

Jeśli w którymś momencie podczas seksu partner z POChP zacznie odczuwać brak tchu, powinien zwolnić tempo lub zrobić przerwę, aby odpocząć – choć nie ma potrzeby, aby podczas przerwy w akcji przestać dawać i otrzymywać pieszczoty.

Należy pamiętać, że to normalne, że podczas seksu może wystąpić duszność. Rogers mówi: „Ludzie martwią się dusznością, ale duszność podczas seksu nie jest bardziej niebezpieczna niż duszność podczas wykonywania codziennych czynności.

9. Pamiętaj o swoim celu

Dobry seks to nie tylko dawanie i otrzymywanie orgazmów. Chodzi o intymność. Celem [pacjentów z POChP i ich partnerów] powinno być przeżycie jak najbardziej intymnych doznań – mówi Sandhaus. Czasami oznacza to dochodzenie do orgazmu, a czasami nie.

Czasami osoba chora na POChP może po prostu leżeć razem i przytulać się – i to może wystarczyć, by zadowolić oboje partnerów. Jak mówi Goodell, przeciąganie dłońmi po włosach partnera może być intymnym aktem.

Jeśli cierpisz na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP), zadyszka może być codziennym i niechcianym elementem życia. Poniżej przedstawiono ćwiczenia oddechowe, które mogą pomóc.

Gdy cierpisz na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP), zadyszka może być codziennym i niemiłym faktem. Być może lekarz namawia Cię do wzięcia udziału w programie rehabilitacji pulmonologicznej, który pomoże Ci lepiej radzić sobie z chorobą. A może słyszałeś o różnych technikach oddechowych, takich jak oddychanie przez zaciśnięte usta czy oddychanie przeponowe.

Co może pomóc w radzeniu sobie z bezdechem i poprawić jakość życia? Dwóch ekspertów w dziedzinie chorób płuc rozmawiało z lekarzami na temat przydatnych środków, które można podjąć.

Oddychanie przeponowe: nowe spojrzenie na starą metodę

Wielu pacjentów z POChP nauczono oddychać przeponowo, wykorzystując mięśnie brzucha do opróżniania płuc. Pacjenci kładą się na plecach, kładą ręce na brzuchu i ćwiczą oddychanie przeponowe.

Jednak eksperci powiedzieli lekarzowi, że nie ma dowodów potwierdzających wartość oddychania przeponowego. Kiedy pacjenci przestają wykonywać ćwiczenia, wracają do swojego zwykłego sposobu oddychania.

„Próby nauczenia kogoś oddychania przeponowego lub oddychania brzuchem prawdopodobnie nie przyniosą rezultatu, ponieważ umysł pacjenta powróci do sposobu, który jest mniej obciążający dla mięśni brzucha” – mówi dr Gerard Criner, pulmonolog i profesor medycyny na Temple University.

Oddychanie przez zaciśnięte usta: technika, która pomaga

Criner twierdzi jednak, że inna powszechnie stosowana technika, oddychanie przez zaciśnięte usta, ma więcej zalet. Technika ta może złagodzić duszności.

Aby wykonać oddychanie przez zaciśnięte wargi:

Oddychanie przez zaciśnięte usta może być szczególnie przydatne dla pacjentów z POChP z rozedmą płuc, co jest częstym zjawiskiem.

„Ludzie z rozedmą mają bardzo zapadnięte drogi oddechowe” – mówi dr Norman H. Edelman, główny lekarz American Lung Association oraz profesor medycyny prewencyjnej i chorób wewnętrznych na Uniwersytecie Stanowym Nowego Jorku w Stony Brook.

„Jeśli nauczymy ich normalnego wdechu, a wydechu przez wąski otwór ust, utrzymają ciśnienie w drogach oddechowych, co zapobiegnie zapadaniu się dużych dróg oddechowych”.

Criner twierdzi, że u pacjentów z POChP z zaawansowaną rozedmą płuc oddychanie przez zaciśnięte wargi może również otworzyć drogi oddechowe na tyle, aby uwolnić więcej powietrza. „Może to pozwolić na wydychanie części powietrza uwięzionego w płucach, co zmniejsza ilość gazu uwięzionego w klatce piersiowej” – mówi Criner.

W przypadku wystąpienia duszności pomocne mogą być także inne metody. Pacjenci powinni spróbować polewać twarz zimną wodą lub nawiewać na nią zimne powietrze za pomocą wentylatora. Takie działania stymulują reakcje organizmu, które zmniejszają uczucie duszności” – twierdzi Criner.

Programy rehabilitacji płucnej, które warto rozważyć

Jak twierdzi Criner, oddychanie przeponowe może nie być skuteczne, ale inne techniki nauczane w ramach programu rehabilitacji pulmonologicznej mogą być bardziej efektywne. Niektóre programy rehabilitacji pulmonologicznej wykorzystują urządzenia oddechowe, zwane trenerami mięśni wdechowych, które ćwiczą pacjentów w celu zwiększenia ciśnienia, jakie mięśnie oddechowe muszą wytworzyć podczas każdego oddechu.

„Tak naprawdę nie można wytrenować płuc, ale można wytrenować mięśnie oddechowe, aby były silniejsze lub bardziej wytrzymałe” – mówi Criner. Jak twierdzi, trening mięśni oddechowych może wzmocnić je o około 20% do 25%.

„Trudno jednak wykazać, że ich wzmocnienie ma związek z poprawą zdolności do wykonywania pracy. Ale można je wzmocnić, co może być pomocne w oczyszczaniu z wydzieliny i kaszlu”, a także dać mięśniom oddechowym większe rezerwy, z których mogą czerpać – mówi.

Ważne jest, aby uzyskać dobrą poradę od rehabilitanta pulmonologicznego na temat skutecznych urządzeń, mówi Criner. Trenażery płuc i inne urządzenia promowane w Internecie często nie działają.

„Są jak kazoo” – mówi. „Zamiast przeszukiwać strony internetowe i kupować rzeczy, które mogą okazać się nieprzydatne, należy udać się do specjalisty od rehabilitacji pulmonologicznej. Tam dowiesz się o najlepszych rzeczach i metodach. Dostosują je do Twoich potrzeb, abyś czuł się lepiej i mógł wykonywać więcej czynności”.

Programy rehabilitacji płucnej uczą także pacjentów ćwiczeń wzmacniających ręce i nogi, co zdaniem Edelmana jest cenne dla chorych na POChP. Zazwyczaj pacjenci wykonują ćwiczenia aerobowe i izotoniczne, przy czym te ostatnie mają na celu wzmocnienie mięśni.

„Staromodny trening fizyczny – dowody na to są całkiem dobre” – mówi Edelman. „Można usprawnić mięśnie i układ krążenia, aby lepiej dostarczał tlen do ćwiczących mięśni. A to oczywiście zmniejsza obciążenie płuc, ponieważ trzeba dostarczać mniej tlenu do krwi”.

Objawy POChP: Kiedy należy wezwać lekarza

U osób cierpiących na POChP może wystąpić epizod, w którym duszność szybko się nasila, do tego stopnia, że trudno jest złapać oddech. Mogą pojawić się także inne objawy, takie jak ucisk w klatce piersiowej, nasilony kaszel, większa ilość śluzu lub gorączka. Należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem, aby ustalić, czy konieczne jest leczenie, być może w związku z infekcją płuc lub innym problemem, który się pojawił.

Według National Heart, Lung and Blood Institute (Narodowy Instytut Serca, Płuc i Krwi) w przypadku wystąpienia powyższych objawów należy skorzystać z pomocy pogotowia ratunkowego:

• Masz niezwykłe trudności z chodzeniem lub mówieniem, np. trudności z zakończeniem zdania.

• Serce bije szybko lub nieregularnie.

• Twoje usta lub paznokcie są szare lub niebieskie.

• Oddech jest szybki i ciężki, nawet podczas stosowania leków.

Jeśli u pacjenta występuje zaawansowana POChP, a jej objawy wpływają na jakość życia, pomocne mogą być niektóre rodzaje zabiegów chirurgicznych.

Jeśli wspólnie z lekarzem zdecydujesz, że jest to właściwy sposób postępowania, zostaniesz poproszony o zobowiązanie się do prowadzenia zdrowego trybu życia. Prawdopodobnie będziesz potrzebował regularnych badań kontrolnych, badań krwi i codziennych leków, aby zachować zdrowie.

Czy jesteś dobrym kandydatem?

Operacja może być rozwiązaniem dla Ciebie, jeśli:

• Masz objawy POChP, takie jak rozedma płuc (brak tchu) lub przewlekłe zapalenie oskrzeli (silny kaszel).

• Objawy wpłynęły na jakość Twojego życia.

• Zaostrzenia występują częściej niż w przeszłości, a z powodu zaostrzeń POChP pacjent musi być hospitalizowany.

Podobnie jak w przypadku wszystkich rodzajów zabiegów chirurgicznych, również w przypadku operacji POChP istnieje możliwość wystąpienia problemów zdrowotnych, takich jak krwawienie, zakażenie, zawał serca lub udar. Lekarz będzie chciał się upewnić, że pacjent jest:

• wystarczająco silny i zdrowy, aby przejść przez operację i okres rekonwalescencji. Decyzja ta zostanie podjęta na podstawie takich czynników, jak masa ciała, kondycja fizyczna i inne problemy zdrowotne, które mogą zwiększać prawdopodobieństwo wystąpienia komplikacji.

• Nie jesteś palaczem. Jeśli pacjent palił w ciągu ostatnich 6 miesięcy, może nie kwalifikować się do niektórych rodzajów operacji.

• gotowość do odbycia rehabilitacji pulmonologicznej (PR). Są to sesje, podczas których pacjent wykonuje testy sprawdzające sprawność płuc, spotyka się z dietetykami i terapeutami, ćwiczy z trenerem, uczy się lepiej oddychać i oszczędzać energię, a także rozmawia z psychologiem na temat emocjonalnych skutków operacji płuc. PR może obejmować także sesje terapii grupowej z innymi osobami, które mają zaawansowaną POChP.

• Odpowiedni wiek. Jeśli masz 75 lat lub więcej, możesz się nie kwalifikować.

• Prawdopodobne jest, że po zakończeniu PR będziesz wystarczająco zdrowy, aby ćwiczyć.

Jeśli operacja nie jest dobrym rozwiązaniem ze względu na ogólny stan zdrowia pacjenta lub z innego powodu, inne metody leczenia mogą pomóc w uzyskaniu lepszej jakości życia z zaawansowaną POChP. Na przykład, nawet jeśli nie będziesz poddany operacji, możesz skorzystać z rehabilitacji pulmonologicznej.

Rodzaje operacji na POChP

Kilka rodzajów operacji może leczyć zaawansowaną POChP, jeśli inne metody leczenia nie są wystarczające:

Bullektomia. Jest to operacja mająca na celu usunięcie dużych, uszkodzonych worków powietrznych, zwanych bullae (lub blebs), które mogą tworzyć się wewnątrz płuc. Po ich usunięciu pacjentowi może być łatwiej oddychać. Jednak u większości osób nie występują pęcherzyki wystarczająco duże, aby można było przeprowadzić taką operację.

Operacja jest wykonywana w znieczuleniu ogólnym. Najczęstszym powikłaniem jest przeciek powietrza. Podobnie jak w przypadku innych operacji, istnieje także ryzyko infekcji i bólu pooperacyjnego. W trakcie rekonwalescencji konieczna jest rehabilitacja pulmonologiczna. Jeśli pacjent pali, bardzo ważne jest, aby rzucić palenie.

Operacja zmniejszenia objętości płuc (LVRS). Jest to metoda stosowana w leczeniu osób z rozedmą płuc w górnych płatach płuc. Zmieniona chorobowo tkanka może spowodować powstanie w tym miejscu otwartej przestrzeni, w której może utknąć powietrze. Powoduje to, że jedno płuco jest zbyt duże i podczas wdechu wypełnia się zbyt dużą ilością powietrza (tzw. hiperinflacja). LVRS usuwa około jednej trzeciej chorej tkanki w górnym płacie płuca. Dzięki temu płuca stają się mniejsze, a zdrowe części płuc mogą lepiej funkcjonować.

Podczas zabiegu pacjent będzie poddany znieczuleniu ogólnemu. Chirurg usunie tę część górnego płata płuca (płuc), która została uszkodzona przez chorobę. Konieczne może być także usunięcie części zdrowych worków powietrznych znajdujących się wokół uszkodzonej części.

Rekonwalescencja po operacji LVRS obejmuje pobyt w szpitalu przez 5-10 dni bezpośrednio po operacji oraz udział w rehabilitacji pulmonologicznej.

Zastawki endobronchialne. Nowszym, ale wciąż rzadkim sposobem leczenia hiperinflacji jest umieszczenie w chorym płacie maleńkiej jednokierunkowej zastawki powietrznej. Zastawka wypuszcza powietrze, ale nie wpuszcza go do środka. W ciągu kilku godzin całe powietrze zostaje wypchnięte na zewnątrz.

Aby zakwalifikować się do tego typu operacji, pacjent musi mieć uszkodzony tylko jeden obszar płuca, a nie całe płuco. Leczone płuco nie może otrzymywać powietrza z płata lub płuca, które z nim graniczy. Musi ono być szczelne, w przeciwnym razie operacja nie powiedzie się. Aby mieć pewność, że operacja wszczepienia zastawki będzie skuteczna, konieczne będzie wykonanie badań obrazowych i innych testów. Jeśli nie, możliwe jest, że nadal będziesz mógł skorzystać z LVRS.

Jeśli pacjent jest dobrym kandydatem i zdecyduje się na wszczepienie zastawek, lekarz użyje cienkiej, elastycznej rurki zwanej bronchoskopem, aby umieścić zastawki w chorym płucu. Zastawki są wielkości gumki do mazania ołówka. W trakcie zabiegu pacjent jest uspokajany lub poddawany znieczuleniu ogólnemu, a po zabiegu może pozostać w szpitalu przez krótki czas.

Przeszczep płuc. Jeśli zaawansowana POChP tak poważnie uszkodziła płuca, że przestały one dobrze funkcjonować, pacjent może kwalifikować się do przeszczepu narządu. Jest to poważna operacja polegająca na usunięciu chorego płuca i zastąpieniu go płucem od dawcy.

Jest to ostateczność w leczeniu zaawansowanej POChP. Lekarz może go zalecić, jeśli pacjent ma bardzo ciężką postać POChP, której stan pogarsza się nawet po zastosowaniu leczenia, i jeśli występuje u niego co najmniej jedno z poniższych schorzeń:

• Musiałeś/aś udać się do szpitala w celu leczenia hiperkapnii – zbyt dużej ilości dwutlenku węgla we krwi spowodowanej złym oddychaniem.

• Masz nadciśnienie płucne lub powiększone serce, mimo że jesteś poddawany tlenoterapii.

• Masz rozedmę w całych płucach.

Ponadto pacjent musi być wystarczająco zdrowy, aby kwalifikować się do przeszczepu. Jeśli spełniasz wymagania, zostaniesz wpisany na listę oczekujących Krajowej Sieci Pobierania i Przeszczepiania Narządów. Gdy dostępne jest płuco od dawcy, w szpitalu przeprowadza się operację przeszczepu w znieczuleniu ogólnym. Chirurg rozetnie klatkę piersiową, zastąpi chore płuco nowym, połączy naczynia krwionośne biegnące do tego płuca i zamknie klatkę piersiową.

Rekonwalescencja rozpocznie się na szpitalnym oddziale intensywnej terapii. Następnie pacjent zostanie przeniesiony do innej części szpitala na okres do 3 tygodni. Konieczna może być rehabilitacja pulmonologiczna, a do końca życia konieczne będzie przyjmowanie leków, aby organizm nie odrzucił przeszczepionego płuca. Leki te zwiększają prawdopodobieństwo infekcji, a z czasem zwiększają ryzyko zachorowania na raka, cukrzycę, osteoporozę i problemy z nerkami. Są one jednak kluczowe dla powodzenia przeszczepu płuc. Pacjent będzie miał wiele badań kontrolnych, aby upewnić się, że pobrane płuco jest zdrowe i że organizm je zaakceptował.

Przeziębienia u osób cierpiących na przewlekłą chorobę płuc, taką jak POChP lub rozedma, mogą prowadzić do poważnych infekcji dróg oddechowych. Dowiedz się więcej od lekarza na temat zapobiegania i leczenia przeziębień.

Co to jest rozedma płuc i przewlekłe zapalenie oskrzeli?

Rozedma płuc i przewlekłe zapalenie oskrzeli są przewlekłymi obturacyjnymi chorobami płuc (POChP) – długotrwałymi schorzeniami, które powodują ograniczenie przepływu powietrza, utrudniając wdech i wydech. Ograniczenie to nie jest całkowicie odwracalne. Rozedma płuc i przewlekłe zapalenie oskrzeli mogą występować oddzielnie lub razem i są zwykle wynikiem wieloletniego palenia papierosów, choć narażenie na pył węglowy i pył bawełniany również stanowi czynnik ryzyka. Ponadto, choć zdarza się to rzadko, genetyczna postać rozedmy (niedobór alfa-1 antytrypsyny) może wystąpić we wczesnym wieku dorosłym, nawet u osób, które nigdy nie paliły.

W Stanach Zjednoczonych POChP jest bardzo słabo rozpoznawana. Chociaż POChP rozpoznaje się tylko u 15% do 20% palaczy, eksperci uważają, że u większości palaczy dochodzi do pewnego stopnia utrudnienia przepływu powietrza.

Rozedma płuc pojawia się stopniowo, po latach narażenia na czynniki drażniące, takie jak dym papierosowy. W przypadku rozedmy dochodzi do uszkodzenia ścian maleńkich woreczków powietrznych, które umożliwiają wymianę tlenu w płucach, przez co do płuc dostaje się mniej powietrza. Powoduje to uczucie braku tchu.

W przypadku przewlekłego zapalenia oskrzeli drogi oddechowe, które doprowadzają powietrze do płuc, ulegają zapaleniu i wytwarzają dużo śluzu. Śluz i stan zapalny powodują zwężenie lub niedrożność dróg oddechowych, co utrudnia oddychanie. Gdy drogi oddechowe są podrażnione przez dłuższy czas, wyściółka dróg oddechowych ulega pogrubieniu. Takie pogrubienie dróg oddechowych powoduje drażniący kaszel (w wyniku którego powstaje śluz), utrudniony przepływ powietrza i blizny w płucach. Uszkodzone drogi oddechowe stają się miejscem rozwoju zakażeń bakteryjnych, takich jak zapalenie płuc.

Co się dzieje, gdy osoba z rozedmą płuc lub przewlekłym zapaleniem oskrzeli złapie przeziębienie?

Przeziębienie jest wirusową chorobą układu oddechowego, która atakuje głównie nos i gardło, ale w niektórych przypadkach może mieć wpływ na drogi oddechowe. Osoby cierpiące na rozedmę płuc lub przewlekłe zapalenie oskrzeli mają już pewne trudności z oddychaniem ze względu na uszkodzone drogi oddechowe w płucach. Złapanie wirusa oddechowego w połączeniu z POChP może jeszcze bardziej utrudnić oddychanie i spowodować następujące zmiany w objawach:

• Zwiększone wydzielanie flegmy

• Zwiększenie grubości lub lepkości flegmy

• Zmiana koloru flegmy na żółty lub zielony

• Obecność krwi w flegmie

• Zwiększenie nasilenia duszności, kaszlu lub świszczącego oddechu

• Ogólne złe samopoczucie

• Trudności z zasypianiem z powodu kaszlu i problemów z oddychaniem

• Zwiększone zmęczenie

Dlaczego w przypadku rozedmy płuc lub przewlekłego zapalenia oskrzeli należy poważnie traktować przeziębienia?

Infekcje dróg oddechowych mogą być odpowiedzialne nawet za 70% przypadków zaostrzenia POChP. Przeziębienie w przypadku rozedmy płuc lub przewlekłego zapalenia oskrzeli może prowadzić do infekcji bakteryjnych, takich jak zapalenie płuc. Dzieje się tak z powodu niedrożności dróg oddechowych i niemożności wykrztuszenia zakażonego śluzu.

Czasami pacjenci z POChP muszą być hospitalizowani z powodu infekcji dróg oddechowych i zaostrzenia objawów. Leczenie może obejmować leki wziewne, tlen i antybiotyki stosowane w leczeniu infekcji bakteryjnych. Antybiotyki nie leczą przeziębienia.

Aby uniknąć poważniejszych problemów związanych z rozedmą płuc i przewlekłym zapaleniem oskrzeli, ważne jest, aby zawsze informować lekarza o nasileniu się objawów przeziębienia. Nie należy czekać z kontaktem z lekarzem do momentu wystąpienia poważniejszych problemów z oddychaniem.

Który preparat na przeziębienie należy stosować w przypadku rozedmy płuc lub przewlekłego zapalenia oskrzeli?

Po pierwsze, ważne jest, aby nie odstawiać przepisanych leków na rozedmę płuc i przewlekłe zapalenie oskrzeli. Następnie, aby zdecydować, jak leczyć objawy przeziębienia, najlepiej porozmawiać z lekarzem. Bóle ciała i gorączkę towarzyszące przeziębieniu można leczyć acetaminofenem lub ibuprofenem. Chociaż leki przeciwhistaminowe mogą być pomocne w przypadku łagodnych objawów alergii, należy ich unikać, jeśli stale występuje gęsty śluz; mogą one utrudnić odkrztuszanie flegmy.

Większość leków na przeziębienie dostępnych bez recepty jest bezpieczna dla osób z rozedmą płuc i przewlekłym zapaleniem oskrzeli. Jednakże, leki przeciwgrzybicze podnoszą ciśnienie krwi, a niektóre leki stosowane w leczeniu rozedmy płuc i przewlekłego zapalenia oskrzeli mogą również przyspieszać akcję serca. Dlatego należy zachować ostrożność przy stosowaniu leków przeciwkaszlowych, zwłaszcza jeśli oprócz POChP cierpisz na nadciśnienie lub masz inne problemy z sercem. O leki na objawy przeziębienia należy zapytać lekarza.

Czy mogę zapobiegać przeziębieniom, jeśli mam rozedmę płuc lub przewlekłe zapalenie oskrzeli?

Oto kilka wskazówek, które pomogą Ci uniknąć przeziębienia:

• Upewnij się, że regularnie myjesz ręce.

• Unikaj tłumów w sezonie przeziębień i grypy.

• Unikać dymu papierosowego i zanieczyszczeń powietrza.

• Stosować zrównoważoną dietę i regularnie ćwiczyć.

Inne wskazówki dotyczące zachowania zdrowia u osób z POChP w sezonie przeziębień i grypy:

• Rzuć palenie.

• Upewnij się, że prawidłowo używasz inhalatorów.

• Skonsultuj się z lekarzem w sprawie szczepienia przeciwko grypie. Szczepienie przeciwko grypie jest konieczne co roku, aby uchronić się przed zachorowaniem na grypę.

• Skonsultuj się z lekarzem w sprawie szczepionki przeciwko zapaleniu płuc. Pomoże ona uchronić Cię przed zachorowaniem na powszechnie występującą odmianę bakteryjnego zapalenia płuc.

• Zgłaszaj problemy z zatokami swojemu lekarzowi; infekcje zatok mogą powodować problemy z oddychaniem u osób z rozedmą płuc i przewlekłym zapaleniem oskrzeli.

Im więcej wiesz o POChP, tym lepiej możesz sobie z nią radzić. Dowiedz się więcej o leczeniu przewlekłej obturacyjnej choroby płuc.

Każdy może mieć od czasu do czasu problemy z oddychaniem. Jednak w przypadku osób cierpiących na POChP wyniszczające objawy, takie jak brak tchu, kaszel i słaba wydolność płuc, mogą wydawać się nieustanne.

Jeśli cierpisz na POChP (przewlekłą obturacyjną chorobę płuc), musisz wiedzieć, że choć nie da się jej wyleczyć, można z nią walczyć. Jej objawy można kontrolować. A POChP nie musi uniemożliwiać prowadzenia satysfakcjonującego życia.

POChP to termin określający grupę chorób płuc, głównie rozedmę i przewlekłe zapalenie oskrzeli, które powodują utrudnienia w przepływie powietrza.

Każdy człowiek doświadcza powolnego spadku wydolności płuc po 20-tym lub 30-tym roku życia – mówi dr Neil Schachter, dyrektor medyczny oddziału leczenia chorób układu oddechowego w Mount Sinai Center w Nowym Jorku. Z wiekiem czynność płuc powoli zmniejsza się z każdym rokiem.

Jednak u niektórych osób, np. u tych, które palą papierosy, dochodzi do gwałtownego spadku wydolności płuc, co wiąże się z POChP. Palenie tytoniu jest rzeczywiście głównym czynnikiem ryzyka POChP, ale nie jedynym. Do środowiskowych czynników ryzyka zalicza się narażenie na opary i substancje drażniące, przebywanie w środowisku zanieczyszczonym powietrzem lub w zapylonym otoczeniu. Niektórzy ludzie mogą również odziedziczyć genetyczne predyspozycje do rozwoju POChP.

Rozpoznawanie objawów POChP

Wczesne wykrycie i leczenie ułatwiają radzenie sobie z POChP. Chociaż we wczesnym stadium POChP objawy mogą nie być zauważalne, badanie lekarskie może wykazać nieprawidłowy oddech i świszczący oddech podczas wydechu. Inne objawy POChP mogą obejmować:

• zwiększenie lub zmniejszenie ilości śluzu lub plwociny, zwanej również flegmą, która jest produkowana w płucach i wykrztuszana

• obecność krwi w plwocinie

• uporczywa duszność – często opisywana jako uczucie ciężkości lub głodu powietrza

• przewlekły kaszel występujący przez cały dzień

• świszczący oddech

• ogólne poczucie złego stanu zdrowia

• obrzęk kostek

• trudności z zasypianiem

• używanie większej liczby poduszek lub spanie na krześle zamiast w łóżku, aby uniknąć duszności

• niewyjaśniony wzrost lub spadek wagi

• nasilające się poranne bóle głowy, zawroty głowy lub niepokój

• zwiększone zmęczenie i brak energii

Przewlekły kaszel i POChP

Na początku przewlekły suchy kaszel może być jedynym objawem POChP i ludzie często nawet go nie zauważają. Mogą też zignorować taki objaw, jak zadyszka, lub mylnie przypisać go starzeniu się lub braku kondycji. Należy pamiętać, że trudności w oddychaniu nie są normalnym objawem starzenia się. Każdy nietypowy brak tchu powinien być skonsultowany z lekarzem.

Pacjenci mówią mi, że cały czas kaszlą” – mówi Schachter. Skarżą się też, że nie mogą dotrzymać kroku swoim znajomym ani wchodzić po schodach.

Z powodu ignorowania objawów u wielu osób z POChP nie stawia się diagnozy, dopóki choroba nie jest zaawansowana. Wówczas trudniej jest kontrolować objawy. Jednak z chorobą można sobie poradzić, a przestrzeganie skutecznego planu leczenia może pomóc w utrzymaniu objawów pod kontrolą.

Etapy POChP i czynność płuc

Stopnie zaawansowania POChP zależą od ciężkości czynności płuc, mierzonej jako niedrożność dróg oddechowych.

Aby określić stopień zaawansowania czynności płuc, lekarze stosują badanie zwane spirometrią. Polega ono na wdmuchiwaniu powietrza do ustnika i rurki podłączonej do urządzenia rejestrującego. Badanie mierzy zdolność pacjenta do szybkiego przemieszczania powietrza do i z płuc.

Jeden konkretny pomiar, FEV1, czyli natężona objętość wydechowa, pokazuje, ile powietrza dana osoba jest w stanie wydmuchać w ciągu jednej sekundy. FEV1 jest wykorzystywany do określenia stopnia zaawansowania POChP. Wyróżnia się cztery stadia POChP:

?

FEV1 jest większa niż 80%. W tym stadium osoba chora na POChP może nawet nie być świadoma, że jej czynność płuc jest nieprawidłowa.

?

FEV1 wynosi od 79% do 50%. W tym stadium u osoby chorej mogą występować duszności i inne objawy ze strony układu oddechowego.

?

. FEV1 wynosi od 49% do 30%. W tym stadium chory może mieć ograniczoną zdolność do wysiłku fizycznego. Może również występować częstszy brak tchu i częste zaostrzenia.

?

. FEV1 wynosi poniżej 30%. W tym stadium u chorego mogą wystąpić zaostrzenia zagrażające życiu. U niektórych pacjentów występuje przewlekła niewydolność oddechowa.

Leczenie POChP może się różnić

Niezależnie od stadium choroby, celem leczenia POChP jest:

? złagodzenie objawów

poprawa stanu zdrowia i tolerancji wysiłku fizycznego

zapobieganie powikłaniom i pogorszeniu się choroby.

Jednak osoby cierpiące na POChP mogą potrzebować bardzo różnych metod leczenia, w zależności od stopnia zaawansowania choroby – mówi dr Richard ZuWallack. ZuWallack jest zastępcą ordynatora oddziału medycyny płucnej i krytycznej opieki medycznej w Saint Francis Hospital and Medical Center w Hartford, Conn.

Jedna osoba z POChP może nie mieć żadnych objawów i może potrzebować jedynie programu rzucenia palenia – mówi ZuWallack. Inna osoba z POChP może mieć bardziej umiarkowane objawy i potrzebować rehabilitacji oraz psychofarmakologii.

Wytyczne dotyczące leczenia POChP zostały określone w dokumencie Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disorder (GOLD).

Leczenie POChP obejmuje:

• Zaprzestanie palenia tytoniu.

  Zaprzestanie palenia może pomóc w spowolnieniu spadku czynności płuc mierzonej wskaźnikiem FEV1.

• Tlenoterapia.

  Kiedy płuca nie funkcjonują prawidłowo, wdychany tlen pomaga dostarczyć do krwi wystarczającą ilość tlenu, aby zaspokoić potrzeby organizmu.

• Odżywianie.

  Osoby chore na POChP często tracą na wadze, co może prowadzić do utraty masy mięśniowej. Osoby z niedowagą chorujące na POChP często mają większe trudności z oddychaniem.

• Leki rozszerzające oskrzela.

  Leki te łagodzą objawy, zwiększają wydolność wysiłkową i poprawiają drożność dróg oddechowych. Ich działanie polega na otwieraniu dróg oddechowych i ułatwianiu oddychania. Istnieje wiele różnych rodzajów leków rozszerzających oskrzela. Na przykład Atrovent jest krótko działający, dlatego stosuje się go do natychmiastowego łagodzenia objawów. Z kolei lek Spriva jest długo działający, więc stosuje się go w celu utrzymania drożności dróg oddechowych przez cały dzień.

• Kortykosteroidy.

  Leki te, takie jak prednizon lub budezonid, są stosowane w celu zmniejszenia stanu zapalnego i leczenia objawów, zwłaszcza objawów zaostrzenia. Leki te mogą pomóc w spowolnieniu postępu objawów ze strony płuc.

• Szczepionki.

  POChP może się zaostrzyć i pogorszyć w czasie choroby, dlatego ważne jest, aby zaszczepić się przeciwko grypie i zapaleniu płuc.

• Chirurgia

  . Kilka zabiegów chirurgicznych, w tym przeszczep płuc, może zmniejszyć objawy i poprawić jakość życia osoby, u której leki nie są skuteczne.

• Antybiotyki.

  Antybiotyki leczą zakażenia bakteryjne i są stosowane przede wszystkim w okresie zaostrzenia choroby.

Schachter twierdzi, że tlenoterapia w oczywisty sposób przedłuża życie. Pacjenci z POChP nie powinni polegać wyłącznie na testach przeprowadzanych w gabinecie lekarskim w celu stwierdzenia, czy potrzebują tlenoterapii. Należy pamiętać o monitorowaniu poziomu tlenu w domu, zwłaszcza w nocy.

Lekarze mogą sprawdzać poziom tlenu w gabinecie. Ponieważ jednak poziom tlenu spada podczas snu w nocy, istnieją domowe monitory, które mogą rejestrować saturację tlenem. Pomaga to lekarzom stwierdzić, czy pacjenci mogą kwalifikować się do terapii tlenowej – mówi Schachter.

Rehabilitacja jest korzystna

Osobom chorym na POChP pomaga także rehabilitacja. Schachter twierdzi, że terapia rehabilitacyjna powinna obejmować aktywność fizyczną i ćwiczenia. Obejmuje ona także edukację na temat POChP i poradnictwo dietetyczne.

Ćwiczenia fizyczne są przeznaczone dla osób cierpiących na choroby płuc i mogą poprawić wytrzymałość pacjentów. Nawet jeśli czynność płuc może się nie poprawić, chory na POChP może być bardziej aktywny fizycznie” – mówi Schachter.

Depresja i zaprzeczanie są powszechne

Jak w przypadku każdej choroby przewlekłej, depresja jest częstą reakcją na POChP. Niektórzy pacjenci wstydzą się tego, że mają POChP, co prowadzi do depresji i zaprzeczania, mówi Schachter. Wielu czuje się oszukanych przez firmy produkujące papierosy i ma poczucie, że sami sprowadzili na siebie ten problem [POChP].

Schachter namawia pacjentów z POChP, którzy palili, aby przestali się martwić. Palacze nie są samodestrukcyjni, leniwi ani pozbawieni motywacji. Ludzie palą, ponieważ są uzależnieni od nikotyny” – mówi. A nikotyna zawarta w papierosach jest tak samo uzależniająca jak heroina czy kokaina.

Jeśli masz problemy z oddychaniem nawet po najmniejszej aktywności, może to być objawem rozedmy płuc. lekarz opisuje oznaki i objawy tej przewlekłej choroby płuc.

Objawy zwykle rozwijają się powoli. U palaczy pierwsze oznaki choroby pojawiają się zwykle między 45. a 60. rokiem życia. Z wiekiem płuca powoli tracą sprawność – nawet jeśli nie palisz. Jeśli masz rozedmę płuc i nadal palisz, będziesz tracić sprawność płuc szybciej. Rzucenie palenia może spowolnić ten proces.

Wczesne objawy rozedmy płuc

Na rozedmę płuc można chorować przez wiele lat i nic o tym nie wiedzieć. Jest jednak jeden poważny objaw, który zwykle zaczyna się powoli: duszność.

Objawy umiarkowanej rozedmy płuc

Oprócz duszności mogą wystąpić również:

• Kaszel

• Kaszel, który nie chce ustąpić

• Ucisk lub ból w klatce piersiowej

W wielu przypadkach palenie powoduje uporczywy kaszel. Jeśli jednak masz rozedmę płuc, kaszel może nie ustąpić nawet po rzuceniu palenia.

Ucisk lub ból w klatce piersiowej może być spowodowany rozedmą płuc lub chorobą serca, która rozwija się w wyniku rozedmy. Uczucie to może być bardziej odczuwalne podczas wysiłku fizycznego lub przy braku tchu.

Ciężkie objawy i powikłania rozedmy płuc

W miarę pogłębiania się rozedmy płuc można zauważyć:

• Utrata apetytu

• Depresja

• Problemy z uprawianiem seksu

• Problemy z zasypianiem

• Niebieskie usta lub łożyska paznokci

• Zmęczenie

• Częste infekcje płuc

• Poranne bóle głowy

• Utrata wagi

Jeśli cierpisz na POChP, Twoje zapotrzebowanie na kalorie może być wyższe niż myślisz. Osoba z POChP może spalić 10 razy więcej kalorii oddychając niż osoba zdrowa. Oto 11 pokarmów i napojów poprawiających samopoczucie, które są bogate w kalorie i składniki odżywcze.

W rezultacie możesz stracić zbyt dużo na wadze. Jeśli spadniesz poniżej zdrowej wagi, zwiększa się prawdopodobieństwo, że Twój układ odpornościowy nie będzie działał tak, jak powinien. To może narazić cię na więcej infekcji – mówi Rizzo.

Długotrwałe stany zapalne, takie jak te występujące w POChP, również pozbawiają cię energii. Możesz nie mieć ochoty na ćwiczenia, co utrudnia zachowanie zdrowia i kondycji. Jeśli nie otrzymujesz wystarczającej ilości kalorii, dodatkowa praca, jaką musisz wykonać, aby oddychać, może spowodować utratę masy mięśniowej i siły – mówi Rizzo.

Aby zachować zdrową wagę, należy dostarczyć jak najwięcej kalorii i wartości odżywczych w każdym kęsie jedzenia w ciągu dnia, mówi Joan Salge Blake, profesor kliniczny ds. żywienia na Uniwersytecie Bostońskim.

Jej zdaniem, należy dostarczać zdrowych kalorii i wystarczającej ilości białka. Spraw, aby każdy kęs był jak najbogatszy w składniki odżywcze.

Skorzystaj z poniższych prostych wskazówek, które pomogą Ci uzyskać więcej kalorii w ciągu dnia, aby utrzymać prawidłową wagę i poziom energii.

Jedz częściej. Częste spożywanie małych posiłków może pomóc Ci uzyskać więcej kalorii, niż gdybyś jadł jeden lub dwa duże posiłki dziennie – mówi Rizzo. Duże posiłki mogą sprawić, że poczujesz się zbyt syty, a to może utrudnić Ci oddychanie.

Możesz też nie mieć energii, by przygotować duży posiłek. Dlatego wybieraj małe dania, które są szybkie i łatwe do przygotowania.

Wskazówka: Na kanapce z indykiem połóż plasterek sera i świeże awokado.

Dodawaj naturalne źródła białka. Pokarmy bogate w białko, takie jak orzechy i jajka, pomagają odbudować masę mięśniową, którą tracisz podczas zrzucania kilogramów – mówi Blake, zarejestrowany dietetyk.

Rada: Wrzuć garść migdałów lub orzechów włoskich do jogurtu greckiego na śniadanie lub jako przekąskę. W niedzielę wieczorem przygotuj porcję jajek na twardo. Chwyć je, aby dodać do posiłków w ciągu tygodnia lub jako szybką przekąskę.

Posmaruj je dodatkowym tłuszczem. Tostowana pełnoziarnista angielska muffinka to łatwe śniadanie lub przekąska. Blake radzi, aby nałożyć na nie dodatki bogate w białko i tłuszcze, które szybko podniosą ich wartość kaloryczną. Tłuszcze mogą ułatwić Ci oddychanie, ponieważ wytwarzają mniej dwutlenku węgla, który jest wydychany jako odpad podczas trawienia pokarmu.

Rada: Posmaruj chleb masłem orzechowym, migdałowym lub hummusem. Dodaj pełnotłusty majonez lub sos do kanapki na lunch lub sałatki z makaronem.

Przygotuj smoothie. Kup lub zrób własny jogurt i smoothie owocowe, aby uzyskać słodki przysmak, który jest bogaty w białko, witaminy, wapń i kalorie – radzi Blake. To świetna przekąska na popołudniową lub wieczorną kolację.

Wskazówka: Wrzuć do blendera i ubij mleko, lód, mrożone jagody i zwykły jogurt grecki lub jogurt.

Zjedz trochę węglowodanów. Pieczone ziemniaki to świetna baza do dodania większej ilości kalorii i składników odżywczych. Można je łatwo przygotować w kuchence mikrofalowej lub piekarniku.

Rada: Nadziej pieczonego ziemniaka twarogiem lub serem ricotta, brokułami gotowanymi na parze lub posiekanym awokado.

Sięgaj po owoce. Są bogate w kalorie, błonnik i witaminy. Wybieraj to, co jest w sezonie, aby uzyskać najlepszy smak. Winogrona i banany zawierają mnóstwo kalorii i składników odżywczych. Przez cały rok delektuj się suszonymi smakołykami, takimi jak rodzynki, śliwki czy brzoskwinie. Suszone owoce zawierają mniej wody, dzięki czemu każdy kęs jest bardziej aromatyczny.

Wskazówka: wymieszaj rodzynki lub suszone wiśnie z orzechami i włóż do plastikowych, zamykanych torebek, aby łatwo było je przekąsić.

Wybieraj klasyczne, wygodne potrawy. Żadne danie nie jest łatwiejsze i tańsze do przygotowania niż kanapka z masłem orzechowym i galaretką – mówi Blake. Masło orzechowe to zdrowy sposób na dodanie kalorii i białka do diety. Pełne mleko lub pełnotłusty jogurt dostarczą Ci kalorii, białka i wapnia.

Rada: Posmaruj masłem orzechowym plasterki świeżego jabłka lub pełnoziarniste krakersy i popijaj szklanką mleka.

Urozmaicenie. Szukaj sposobów na dodanie białka, błonnika i tłuszczu do zwykłego posiłku.

Wskazówka: Przygotuj szybkie danie typu stir-fry z pokrojonego kurczaka i warzyw na oliwie z oliwek. Zwiększ ilość białka i błonnika, dodając gałkę opłukanej fasoli z puszki lub pełnoziarnisty makaron.

Dodatkowa zaleta: Stosuj suplementy w razie potrzeby. Wysokokaloryczne napoje uzupełniające są słodkie i kremowe. Te szybkie i łatwe w przygotowaniu napoje są bogate w białko i wapń, a ponadto mogą pomóc w utrzymaniu prawidłowej wagi – mówi Rizzo. Zanim kupisz jakikolwiek suplement, napój czy batonik, porozmawiaj z lekarzem lub dietetykiem. Niektóre z nich są bardziej jak słodycze, zawierają więcej cukru niż składników odżywczych, mówi Blake.