Lekarz mówi ci.

Jakie pokarmy mogą pogorszyć lub polepszyć objawy choroby Leśniowskiego-Crohna? Dowiedz się więcej o chorobie Leśniowskiego-Crohna i diecie.

Dieta nie jest przyczyną choroby Leśniowskiego-Crohna. Ale należy zwrócić uwagę na to, co jesz, ponieważ może to pomóc w kontrolowaniu objawów. Wyeliminowanie niektórych pokarmów może pomóc, zwłaszcza w okresie zaostrzenia choroby. Należy jednak pamiętać, aby spożywać różnorodne, zdrowe pokarmy.

Unikaj problematycznych pokarmów

„W tej chwili nie znamy idealnej diety w przypadku choroby Leśniowskiego-Crohna. Wiemy jednak, że pewne rodzaje żywności mogą nasilać lub wzmacniać objawy” – mówi dr Joshua Korzenik. Jest on docentem medycyny w Harvard Medical School i dyrektorem Centrum Crohna i Zapalenia Jelita Grubego w Massachusetts General Hospital w Bostonie.

Prowadź dzienniczek żywieniowy, aby dowiedzieć się, które pokarmy, jeśli w ogóle, powodują u ciebie niepokój. Niektóre pokarmy mogą stanowić problem tylko w okresie zaostrzenia choroby. Do pokarmów często powodujących problemy u osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna należą:

Około jedna trzecia osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna uważa je za ciężkostrawne. Należą do nich:

• Sosy kremowe

• Masło

• Margaryna

• Wszystko, co smażone w głębokim tłuszczu

. Na przykład:

• Kukurydza

• Popcorn

• Nasiona

• Orzechy

Są one ważne dla zdrowia, ale jeśli powodują biegunkę, ból lub gazy, być może nie jesteś w stanie ich strawić. Często trudno jest stwierdzić, czy objawy są spowodowane chorobą Leśniowskiego-Crohna czy nietolerancją laktozy. Aby się tego dowiedzieć, należy się przebadać. Jeśli nie tolerujesz laktozy, tabletki Lactaid mogą pomóc w trawieniu mleka i produktów mlecznych.

Jedzenie w czasie zaostrzenia choroby

Wypróbuj poniższe wskazówki, aby złagodzić objawy choroby i zachować zdrowie podczas jej nasilenia:

• Jedz miękkie, mdłe pokarmy.

  Unikać potraw pikantnych i bogatych w błonnik.

• Jedz mniejsze posiłki i częściej.

  Zamiast trzech dużych posiłków, jedz pięć małych.

• Pij dużo płynów.

  Przewlekła biegunka może powodować utratę płynów ustrojowych, co sprawia, że czujesz się słaby i zmęczony. Może ona również wpływać na pracę nerek, a nawet prowadzić do powstawania kamieni nerkowych. Porozmawiaj z lekarzem o tym, ile i jakie płyny należy pić. Unikaj napojów gazowanych i zawierających kofeinę. Mogą one powodować problemy z żołądkiem.

Jak dietetyk może pomóc

Jeśli objawy utrudniają zdrowe odżywianie się, należy zapytać lekarza o możliwość współpracy z dietetykiem. Może on pomóc w kontrolowaniu tego, co jesz, dostosowaniu diety w taki sposób, aby zmniejszyć objawy podczas zaostrzenia choroby oraz upewnić się, że otrzymujesz wystarczającą ilość kalorii i jesteś dobrze odżywiony.

Choroba Leśniowskiego-Crohna a suplementy diety

Może zaistnieć potrzeba uzupełnienia diety witaminami, minerałami i suplementami diety. Należy najpierw porozmawiać z lekarzem. Najprawdopodobniej lekarz zasugeruje codzienną dawkę multiwitaminy i innych suplementów, które pomogą zastąpić chorobę:

• Witaminy z grupy B

  . Choroba Leśniowskiego-Crohna może powodować niedobór witaminy B12. Niektóre leki na Crohna utrudniają wchłanianie przez organizm folianów, które są rodzajem witaminy z grupy B.

• Witamina D

  . Możesz nie otrzymywać wystarczającej ilości witaminy D, która pomaga w przyswajaniu wapnia i utrzymaniu mocnych kości. Jednym ze źródeł jest światło słoneczne, więc jeśli nie wychodzisz często na zewnątrz lub mieszkasz na dalekiej północy Stanów Zjednoczonych, istnieje większe prawdopodobieństwo, że brakuje Ci tej witaminy.

• Żelazo

  . Zapalenie tkanek w organizmie może powodować krwawienie, które może prowadzić do zubożenia organizmu w żelazo.

• Potas

  . Biegunka i niektóre leki kortykosteroidowe mogą zmniejszyć zapasy tego minerału.

• Magnez

  : Przewlekła biegunka, choroba Leśniowskiego-Crohna w jelicie cienkim lub usunięcie znacznej części jelita grubego mogą utrudniać dostarczanie odpowiedniej ilości magnezu.

• Wapń

  . Może go brakować, jeśli nie możesz spożywać nabiału lub twój organizm źle go przyswaja. Długotrwałe stosowanie kortykosteroidów może również powodować utratę kości.

W niektórych poważnych przypadkach lekarz może zasugerować podawanie bogatych w składniki odżywcze suplementów przez zgłębnik prowadzący z nosa do żołądka. Zwykle odbywa się to w szpitalu.

Czy probiotyki mogą pomóc?

Kiedy równowaga pomiędzy pomocnymi i szkodliwymi bakteriami w jelitach zostaje zaburzona – na przykład po zażyciu antybiotyku – może to powodować biegunkę i inne problemy. Probiotyki to „przyjazne” bakterie, które pomagają utrzymać w ryzach szkodliwe bakterie. Naukowcy sprawdzają, czy mogą one złagodzić objawy choroby Leśniowskiego-Crohna i pomóc pacjentom uniknąć zaostrzenia choroby.

Jeśli planujesz operację z powodu choroby Leśniowskiego-Crohna, musisz wiedzieć, jak będzie wyglądał okres rekonwalescencji po operacji. Dowiedz się, jak długo może trwać rekonwalescencja, kiedy możesz wrócić do domu po operacji i jak może zmienić się Twoje odżywianie.

Pobyt w szpitalu

Po zabiegu operacyjnym pacjent pozostaje w szpitalu przez około 3 do 7 dni. Operacje planowe zwykle wiążą się z krótszym pobytem w szpitalu niż nagłe przypadki. Na długość pobytu w szpitalu może mieć wpływ wielkość usuniętego jelita i wszelkie nieprzewidziane problemy.

Jeśli usunięto dużą część jelita, lekarze mogą podawać pacjentowi płynne pożywienie przez kroplówkę. Po kilku dniach pacjent powinien być w stanie pić czyste płyny, a następnie jeść miękkie pokarmy. Jeśli założono Ci worek stomijny, pielęgniarka lub inny specjalista wykorzysta ten czas, aby upewnić się, że wiesz, jak utrzymywać go w czystości.

Powrót do domu

Po powrocie do domu prawdopodobnie poczujesz się zmęczony. Przez kilka tygodni należy poruszać się ostrożnie. Szybkie ruchy mogą powodować ból. Jeśli musisz kaszleć lub kichać, przyciśnięcie poduszki do miejsca nacięcia chirurgicznego może pomóc zmniejszyć poziom dyskomfortu. Lekarze mogą zasugerować podanie acetaminofenu lub ibuprofenu w celu uśmierzenia bólu (należy przestrzegać instrukcji dotyczących dawkowania podanych na etykiecie, aby przypadkowo nie zażyć zbyt dużej dawki). Wkrótce po operacji zaplanowana zostanie także wizyta kontrolna. Celem jest sprawdzenie, jak się poprawia stan pacjenta i podanie leków, które mogą pomóc w leczeniu choroby Crohns.

Na początku pacjent może mieć nawet 12 wypróżnień w ciągu jednego dnia. U większości osób stolce wkrótce stają się gęstsze, a po kilku miesiącach stają się znacznie rzadsze. Jeśli pacjent ma założony worek stomijny, liczba wypróżnień zmniejszy się do pięciu lub sześciu, w miarę jak worek będzie się rozciągał w ciągu około roku.

Przed zagojeniem się nacięcia należy unikać podnoszenia ciężkich przedmiotów i obsługi ciężkich maszyn, np. prowadzenia samochodu. Lekarze zazwyczaj zalecają na początek krótkie spacery, ale należy uważać, aby się nie forsować. Zespół medyczny prawdopodobnie zaleci ci powolne zwiększanie poziomu aktywności, aby przyspieszyć powrót do zdrowia.

Kiedy należy skontaktować się z lekarzem

Powinieneś skontaktować się z lekarzem, jeśli masz wysoką gorączkę, która nie ustępuje, obrzęk brzucha, nudności, zaczerwienienie lub obrzęk wokół nacięcia, duszności lub ból w klatce piersiowej. Należy również skontaktować się z lekarzem, jeśli:

• Brak wypróżnienia przez 4 dni po zwolnieniu ze szpitala

• Brak wypróżnień po ich wznowieniu

• Czarne, smoliste lub krwawe stolce

• Ileostomia, która nie działa od ponad doby

• Opuchlizna lub ból nóg

Twoja dieta

Należy porozmawiać z lekarzem na temat właściwej diety, która pomoże w procesie gojenia się po operacji. Niektóre rzeczy będą zależeć od wyniku operacji, ale generalnie ważne jest unikanie dużych posiłków. Zamiast tego należy spożywać mniejsze porcje w ciągu dnia. Należy także ostrożnie podchodzić do próbowania nowych pokarmów. Należy zacząć od małych ilości, aby sprawdzić, jak na nas wpływają. Należy dokładnie żuć i unikać pokarmów, które powodują zaparcia lub luźne stolce.

Podczas rekonwalescencji zaleca się spożywanie odpowiedniej ilości białka. Lekarz może poinformować o tym, jaką ilość białka należy spożywać, a także może zalecić ograniczenie pokarmów zawierających dużo błonnika na czas przystosowywania się organizmu do stanu po operacji. Aby dieta była zbilansowana, konieczne może być rozpoczęcie przyjmowania suplementów diety. Aby nie dopuścić do odwodnienia, należy wypijać od sześciu do ośmiu szklanek wody dziennie pomiędzy małymi posiłkami.

Kiedy można oczekiwać pełnego wyzdrowienia

W zależności od rodzaju wykonywanej pracy powrót do aktywności zawodowej może potrwać od 4 do 12 tygodni. Ogólna zasada mówi, że pacjent jest gotowy do wznowienia pracy – początkowo w niepełnym wymiarze godzin – gdy może wykonywać lekkie czynności fizyczne w domu przez jeden dzień bez uczucia zmęczenia następnego ranka.

Jeśli operacja obejmowała założenie worka stomijnego, nie jest niczym niezwykłym, że na początku odczuwasz pewne obawy związane z obrazem własnego ciała. Jeśli tak jest w Twoim przypadku, pamiętaj, że inni nie widzą worka, gdy znajduje się on pod ubraniem. Jeśli po zabiegu wystąpi u Ciebie depresja lub lęk, często pomocna jest rozmowa z lekarzem lub specjalistą w dziedzinie zdrowia psychicznego, nawet na kilka sesji. Dobrym źródłem informacji może być także grupa wsparcia.

Aby uzyskać najlepsze wyniki w dłuższej perspektywie, lekarze będą nadal monitorować pacjenta po powrocie do normalnego trybu życia. Wiele osób, które przeszły operację Crohns’a, wykonuje te same czynności, podróżuje i pracuje, co przed operacją.

Choroba Crohna może być czasem wyzwaniem, ale życie z nią polega bardziej na tym, co można zrobić, niż na tym, czego nie można. Trzeba tylko wiedzieć, jak się za to zabrać.

Można jednak radzić sobie z objawami. Pierwszym krokiem jest współpraca z lekarzem i zespołem opieki zdrowotnej w celu opracowania planu leczenia – i prowadzenie pełnego, aktywnego i sensownego życia.

Możesz wychodzić na posiłki. Crohns jest nieprzewidywalny. Czasami nie wiesz, kiedy pojawią się objawy Crohns’a – ból i skurcze jelit, nawracające biegunki, zmęczenie i inne – lub kiedy pojawi się potrzeba skorzystania z toalety. Jednak przy odrobinie planowania można cieszyć się posiłkiem poza domem.

Możesz spożywać różne rodzaje pokarmów. Badania wykazały, że nie ma bezpośredniego związku między tym, co jesz, a chorobą Leśniowskiego-Crohna. Jednak każdy chory na Crohns może wskazać pokarmy, które jego zdaniem powodują zaostrzenie choroby (u każdego inaczej). Należy więc śledzić, co się je, i unikać pokarmów, które mogą wywoływać niepokój.

To jest jednak ważne: Nawet jeśli nie masz ochoty na jedzenie, nadal musisz jeść dobrze i zdrowo. Zapewni to prawidłowe odżywianie i pomoże w radzeniu sobie z objawami.

Sugestie obejmują:

• Ograniczenie nabiału do minimum.

• Pij dużo wody.

• Spożywaj pokarmy o niskiej zawartości tłuszczu.

• Jedz mniejsze, częstsze posiłki.

• Nie spożywać pokarmów, które powodują gazy.

Możesz podróżować. Jazda samochodem i podróż samolotem stanowią wyzwanie dla osób z Crohnsem, ale nie są one nie do pokonania.

Możesz pokonać zmęczenie. To uczucie wyczerpania jest powszechne u osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna. Przyczyn tego stanu jest wiele – od niepokoju, stresu i depresji, przez zły sen, po złe nawyki żywieniowe. Wszystkie te przyczyny można przezwyciężyć. Upewnij się, że dobrze się odżywiasz, dobrze wysypiasz i regularnie ćwiczysz.

Możesz (i powinieneś) ćwiczyć. Oczywiście zawsze najpierw skonsultuj się z lekarzem, ale regularne ćwiczenia mogą pomóc w walce z uczuciem zmęczenia i wpłynąć korzystnie na samopoczucie, wagę i kości. Mogą także pomóc ograniczyć do minimum zaostrzenia choroby. Pomocne mogą być spacery o niskiej intensywności. Należy jednak zachować ostrożność. Niektóre ćwiczenia, w zależności od czasu i intensywności, mogą pogorszyć objawy.

Możesz zostać rodzicem. Kobiety z Crohnsem w remisji mogą zajść w ciążę równie łatwo jak te, które jej nie mają. Mężczyźni z chorobą Leśniowskiego-Crohna są tak samo płodni jak ci, którzy jej nie mają.

Istnieją pewne sztuczki związane z zajściem w ciążę z Crohnsem, a ponieważ w grę wchodzą leki na chorobę, należy porozmawiać z lekarzem o tym, co i kiedy należy przyjmować. Mimo to, u niektórych kobiet choroba Leśniowskiego-Crohna ustępuje w czasie ciąży. Kobiety z Crohnsem zazwyczaj mają zdrowe ciąże i dzieci, choć ryzyko komplikacji jest nieco wyższe niż u kobiet bez Crohna.

Życie seksualne osób z Crohnsem jest czasem zaburzone. Niektórzy mają mniejsze libido, a także stres i niepewność siebie z powodu choroby. Obawy związane z nietrzymaniem moczu lub bólem mogą wpływać na jakość życia, zwłaszcza gdy choroba nie jest w fazie remisji. Porozmawiaj z lekarzem o sposobach pokonania tych przeszkód.

Można mówić innym (lub nie). Biorąc pod uwagę intymny charakter choroby Leśniowskiego-Crohna, niektórzy ludzie mają trudności z otwarciem się przed innymi na ten temat. I to jest w porządku. Rozmowa z lekarzem lub specjalistą w dziedzinie zdrowia psychicznego może pomóc w ustaleniu, w jaki sposób można o tym mówić ludziom, jeśli się tego chce. Pomocna może być rozmowa o chorobie z bliskimi przyjaciółmi i członkami rodziny. Każdy potrzebuje wsparcia.

Podobnie współpracownicy lub nauczyciele mogą potrzebować informacji o powodach, dla których pacjent może być zmuszony do opuszczenia pracy lub szkoły.

Możesz robić rzeczy, o których prawdopodobnie myślisz, że nie możesz – nawet ze stomią. Stomia to operacja ratująca życie, którą wykonuje się u niektórych osób z Crohnsem. Polega ona na przekierowaniu odpadów ustrojowych do woreczka umieszczonego na zewnątrz ciała (lub, czasami, do woreczka wytworzonego wewnętrznie). Nie jest to jednak wyrok skazujący na siedzenie na kanapie do końca życia.

Można ćwiczyć, pływać, podróżować, spotykać się z przyjaciółmi, uprawiać seks, zajść w ciążę i urodzić dziecko ze stomią. Można jeść, co się chce (ale należy to skonsultować z lekarzem). Można uprawiać sport (choć prawdopodobnie nie sporty kontaktowe). Dzięki nowoczesnym, dyskretnym i nieprzepuszczającym zapachów woreczkom ludzie mogą nawet nie wiedzieć, że masz stomię.

Dzięki postawie „take-charge”, ścisłej współpracy z lekarzem i solidnemu planowi leczenia, można żyć pełnią życia z chorobą Leśniowskiego-Crohna.

Czy można bezpiecznie wypić drinka, jeśli ma się chorobę Leśniowskiego-Crohna? Dowiedz się, jak alkohol wpływa na chorobę Leśniowskiego-Crohna i leki stosowane w jej leczeniu.

Jeśli kiedykolwiek zastanawiałeś się, czy można bezpiecznie pić alkohol w przypadku choroby Leśniowskiego-Crohna, krótka odpowiedź brzmi: tak, ale z zachowaniem ostrożności.

„Myślę, że picie alkoholu jest bezpieczne dla pacjentów z chorobą Leśniowskiego-Crohna, ale należy to robić z umiarem i podejmować dobre, zdroworozsądkowe decyzje” – mówi dr Garth Swanson, profesor nadzwyczajny medycyny i dyrektor Centrum Choroby Leśniowskiego-Crohna i Zapalenia Jelita Grubego w Rush University Medical Center.

Jak alkohol wpływa na chorobę Leśniowskiego-Crohna

Jak twierdzi Swanson, w niewielkich ilościach alkohol hamuje układ odpornościowy. Jest to korzystne dla osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna. Nadmiernie aktywny układ odpornościowy atakuje i zapala przewód pokarmowy oraz wywołuje takie objawy, jak biegunka i skurcze brzucha.

Swanson badał wpływ alkoholu na niewielką grupę osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna. Stwierdził, że u osób, które wypijały od jednego do trzech kieliszków czerwonego wina dziennie przez tydzień, poziom białka zwanego kalprotektyną był niższy, co świadczy o tym, że w ich jelitach występuje mniejszy stan zapalny.

Jednak w dużych ilościach i przy częstym spożywaniu alkohol może podrażnić wyściółkę przewodu pokarmowego i sprawić, że jelita staną się bardziej nieszczelne. W normalnych warunkach jelita są wyścielone szczelną barierą, która chroni przed częściowo strawionym pokarmem, toksynami i zarazkami. Przerwanie tej bariery może spowodować, że substancje te przedostaną się do jelit i spowodują nasilenie stanu zapalnego.

„Jest to jedna z cech charakterystycznych dla pacjentów z chorobą Leśniowskiego-Crohna, pozwalająca przewidzieć długotrwałe zaostrzenie choroby” – mówi Swanson. „Jeśli mają nieszczelne jelito, ich ryzyko zaostrzenia choroby jest wysokie”.

Możliwe jest również, że szybciej odczujesz skutki spożywania alkoholu. Osoby z chorobą Leśniowskiego-Crohna są bardziej narażone na niedożywienie lub niedowagę, ponieważ choroba wpływa na sposób, w jaki ich organizm wchłania składniki odżywcze z pożywienia.

Rodzaj alkoholu ma znaczenie

To, jak się czujesz po wypiciu alkoholu, zależy od rodzaju wypitego alkoholu i od tego, z czym go zmieszałeś. Cukrowe napoje mieszane, takie jak daiquiris i colada, działają na organizm jak środki przeczyszczające. Powodują one, że jelita wciągają dodatkowe ilości wody, co prowadzi do biegunki.

Piwo również może wywołać biegunkę, ponieważ ludzie mają tendencję do picia większej ilości piwa niż wina czy czystego alkoholu – mówi Swanson. Jeśli zauważysz, że niektóre rodzaje napojów powodują rozstrój żołądka, ogranicz je do specjalnych okazji, takich jak przyjęcia świąteczne lub urodzinowe, kiedy wiesz, że następnego dnia nie będziesz miał dokąd pójść.

Czy należy pić w czasie gorączki?

„Nie zalecałbym picia alkoholu, jeśli jesteś w trakcie aktywnej fazy choroby” – mówi Swanson. Najlepiej poczekać z wypiciem lampki wina lub piwa do momentu, kiedy objawy choroby zostaną opanowane.

Picie może również utrudnić stwierdzenie, czy leki przyjmowane w leczeniu choroby Leśniowskiego-Crohna działają. Może nie być oczywiste, czy biegunka jest skutkiem choroby, czy spożywania alkoholu. Może to utrudnić kontrolę nad stanem zdrowia.

Alkohol a leki stosowane w chorobie Leśniowskiego-Crohna

Wypicie jednego lub dwóch drinków nie powinno stanowić problemu, jeśli pacjent przyjmuje lek biologiczny, taki jak adalimumab (Humira) lub infliksymab (Remicade). „Nie ma żadnych interakcji z alkoholem, więc te wszystkie leki powinny być bezpieczne” – mówi Swanson.

Należy jednak zachować ostrożność w przypadku przyjmowania leków immunomodulujących, takich jak azatiopryna (Azasan) i metotreksat. Leki te mogą powodować blizny i uszkadzać wątrobę. Alkohol zwiększa ryzyko uszkodzenia wątroby. Lekarz powinien monitorować pacjenta pod kątem problemów z wątrobą, jeśli przyjmuje on którykolwiek z tych leków – mówi Swanson.

Inne przyjmowane leki mogą również powodować problemy w połączeniu z alkoholem. Nie należy pić, jeśli pacjent przyjmuje antybiotyk Flagyl. Nie jest to lek stosowany w leczeniu choroby Leśniowskiego-Crohna, ale lekarze często przepisują go w przypadku powikłań choroby Leśniowskiego-Crohna, takich jak ropnie, mówi Reezwana Chowdhury, MD, adiunkt medycyny, gastroenterologii i hepatologii oraz specjalista IBD w Johns Hopkins Medicine.

Podsumowanie

Jeśli lubisz pić alkohol, możesz od czasu do czasu pozwolić sobie na jednego lub dwa drinki. Ogólnie rzecz biorąc, osoby z chorobą Leśniowskiego-Crohna mogą bezpiecznie pić alkohol w rozsądnych ilościach.

„Zwłaszcza podczas świąt lub specjalnych okazji może to być ważny czynnik wpływający na jakość życia. Myślę, że pacjenci z chorobą Leśniowskiego-Crohna mogą to robić, o ile zachowują umiar” – mówi Swanson.

Skonsultuj się najpierw ze swoim lekarzem i dla bezpieczeństwa ogranicz się do jednego lub dwóch drinków dziennie. Zwracaj też uwagę na to, co pijesz, bo słodkie napoje mogą sprawić, że następnego dnia będziesz mieć rozstrój żołądka.

Jeśli cierpisz na chorobę Leśniowskiego-Crohna, prawdopodobnie będziesz współpracować z grupą pracowników służby zdrowia. Dowiedz się, w jaki sposób każdy z nich może pomóc w twoim stanie zdrowia.

Do zespołu mogą należeć następujące osoby

Lekarz pierwszego kontaktu lub pediatra: Lekarz pierwszego kontaktu pomaga kontrolować ogólny stan zdrowia i koordynuje opiekę nad pacjentem.

Choroba Leśniowskiego-Crohna może być trudna do zdiagnozowania i nie ma na nią jednego testu. Lekarz pierwszego kontaktu zapozna się z objawami i przeprowadzi badania, aby spróbować ustalić ich przyczynę. Jeśli uzna, że pacjent ma chorobę Leśniowskiego-Crohna, może skierować go do gastroenterologa w celu przeprowadzenia dalszych badań.

Pediatra odgrywa podobną rolę w przypadku dziecka z chorobą Leśniowskiego-Crohna. Dzieci mogą być bardziej dotknięte chorobą Leśniowskiego-Crohna niż dorośli. Lekarze mogą być zmuszeni do stosowania różnych testów w celu zdiagnozowania i monitorowania choroby, ponieważ powtarzające się promieniowanie rentgenowskie może być niebezpieczne dla dzieci.

Pediatra może współpracować z pacjentem i jego dzieckiem, aby pomóc mu w utrzymaniu równowagi między życiem społecznym, szkolnym i domowym.

Gastroenterolog: Ten lekarz specjalizuje się w zdrowiu układu pokarmowego. Może on przeprowadzać badania, przepisywać leki i doradzać zmiany stylu życia, które pomogą w radzeniu sobie z chorobą Leśniowskiego-Crohna. Zajmuje się także pacjentem przed i po operacji Crohna.

Jeśli pacjent ma chorobę Leśniowskiego-Crohna, prawdopodobnie będzie musiał korzystać z usług gastroenterologa przez całe życie.

Tego rodzaju opiekę nad dziećmi z chorobą Leśniowskiego-Crohna sprawuje gastroenterolog dziecięcy.

Chirurg: U niektórych osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna konieczna jest operacja. Chirurg będzie pracował nad usunięciem problemów, które spowodowała choroba. Jednocześnie będzie starał się zachować jak najwięcej jelita.

Chirurdzy przeprowadzają różne rodzaje operacji w przypadku choroby Leśniowskiego-Crohna, w zależności od tego, jak rozległa i poważna jest choroba. Chirurg będzie współpracował z pacjentem, aby zdecydować, która operacja będzie najlepsza.

Dietetyk lub specjalista ds. żywienia: Niektóre pokarmy mogą powodować zaostrzenie choroby Leśniowskiego-Crohna. Ale te wyzwalające pokarmy są różne dla różnych osób. Niektóre osoby z chorobą Leśniowskiego-Crohna mają trudności z uzyskaniem potrzebnych im składników odżywczych.

Dietetyk lub specjalista ds. żywienia może opracować indywidualny plan żywieniowy uwzględniający potrzeby żywieniowe pacjenta. Może on zalecić określone produkty spożywcze lub suplementy diety, które pomogą w leczeniu choroby.

Farmaceuta: Farmaceuta współpracuje z pacjentem i jego lekarzem, aby upewnić się, że pacjent otrzymuje leki odpowiednie dla jego stanu zdrowia. Może on odpowiedzieć na pytania dotyczące sposobu przyjmowania leków, skutków ubocznych, jakie mogą one powodować, oraz innych wątpliwości pacjenta.

Psychiatra lub terapeuta: Objawy Crohns mogą mieć wpływ na zdrowie psychiczne i fizyczne. Terapeuta, doradca, psycholog lub psychiatra może pomóc, jeśli masz lęk, depresję, stres lub inne problemy emocjonalne z powodu Crohns.

Ponieważ schorzenia te mogą również pogarszać objawy, ten rodzaj opieki może również pomóc w poprawie ogólnego stanu zdrowia.

Jak przygotować się do wizyt

Na każdej wizycie z lekarzem lub gastroenterologiem będziesz mieć ograniczoną ilość czasu. Dlatego dowiedz się jak najwięcej o Crohns, abyś mógł jak najlepiej wykorzystać czas poświęcony na opiekę zdrowotną.

Przed wizytą zapisz wszystkie swoje objawy, zmiany w stanie zdrowia, przyjmowane leki i wszelkie pytania. Możesz zadawać lekarzom takie pytania jak:

• Czy muszę wykonać jakieś badania? Jeśli tak, co powinienem zrobić, aby się do nich przygotować?

• Jakie metody leczenia są dla mnie dostępne?

• Jakie są skutki uboczne niektórych metod leczenia?

• Czy są jakieś metody leczenia, których powinienem unikać?

• Jakie metody alternatywne mogę stosować równolegle z regularnym leczeniem?

• Jak radzić sobie z wieloma schorzeniami?

Twoja rola w chorobie Leśniowskiego-Crohna

Największą rolę w zespole opieki nad chorym na Crohns odgrywasz Ty sam. W trakcie całej podróży medycznej należy być na bieżąco z wizytami, leczeniem i opieką nad zdrowiem psychicznym. Podejmij też kroki, które pomogą Ci poczuć się lepiej w życiu z chorobą Leśniowskiego-Crohna. Wypróbuj poniższe strategie samoopieki:

• Zaplanuj coś przyjemnego. Zaplanuj czynność, na którą będziesz czekał z niecierpliwością, np. spotkanie z przyjacielem na lunchu lub oglądanie ulubionego programu telewizyjnego.

• Wyglądaj dobrze i czuj się dobrze. Załóż swój ulubiony strój, wypróbuj nową parę butów lub zrób coś specjalnego z włosami. Jeśli poświęcisz czas sobie, poczujesz się spokojniejszy i bardziej pewny siebie.

• Znajdź czas na odpoczynek. Czasami możesz czuć się przytłoczony. Zaplanuj w ciągu dnia kilka przerw na odpoczynek. Nie zapominaj też o śnie.

Jeśli cierpisz na chorobę Leśniowskiego-Crohna, możesz potrzebować częstszych kontroli pod kątem wczesnych objawów raka jelita grubego. Jednak większość osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna nie zachoruje na raka jelita grubego, a są rzeczy, które możesz zrobić, aby zmniejszyć swoje ryzyko.

Dwa kluczowe elementy to utrzymanie Crohna pod dobrą kontrolą i regularne wykonywanie badań w kierunku raka jelita grubego. Zapytaj swojego gastroenterologa, jak często powinieneś wykonywać kolonoskopię. Ogólne zalecenie mówi, że osoby, które chorują na chorobę Leśniowskiego-Crohna od co najmniej 8 lat, powinny wykonywać to badanie co 1-2 lata.

Co wykazały badania

Wyniki badań na ten temat są niejednoznaczne. Niektóre badania wykazały, że osoby z chorobą Leśniowskiego-Crohna nie są bardziej narażone na zachorowanie na raka niż inne osoby. Jednak inne badania przyniosły przeciwne wnioski, wykazując znacznie wyższe ryzyko.

Jednym ze sposobów, w jaki te dwa schorzenia mogą być ze sobą powiązane, jest stan zapalny. Choroba Leśniowskiego-Crohna powoduje wysoki poziom stanu zapalnego w jelitach. Ten stan zapalny może z kolei zwiększać prawdopodobieństwo rozwoju w przewodzie pokarmowym nieprawidłowych komórek, które mogą stać się nowotworowe.

Co zwiększa ryzyko

Jak długo chorujesz na Crohns. Większość ekspertów zgadza się, że ryzyko wzrasta im dłużej chorujesz na Crohns. Jedna z metaanaliz (w której badacze analizują dane z kilku wcześniejszych badań) wykazała, że u około 3% osób, które chorowały na Crohna przez 10 lat, rozwinął się rak jelita grubego. Liczba ta wzrosła do około 8% w przypadku osób, które chorowały na Crohna przez 30 lat.

Dla porównania, prawdopodobieństwo zachorowania na raka jelita grubego w pewnym momencie życia – co badacze określają jako średnie ryzyko zachorowania na raka jelita grubego w ciągu całego życia dla populacji ogólnej – wynosi około 4%.

Powikłania wątrobowe. U osób z nieswoistymi zapaleniami jelit (IBD), w tym z chorobą Leśniowskiego-Crohna, prawie na pewno występuje zwiększone ryzyko zachorowania na raka jelita grubego, jeśli rozwinęły się u nich powikłania wątroby związane z IBD, zwane pierwotnym stwardniającym zapaleniem dróg żółciowych.

Wydaje się, że rak jelita grubego jest bardziej niebezpieczny dla osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna. Jedno z najnowszych badań przeprowadzonych w Szwecji wykazało, że osoby z chorobą Leśniowskiego-Crohna, które zachorowały na raka jelita grubego, częściej niż inni pacjenci umierają z tego powodu.

Obniż swoje ryzyko zachorowania na raka jelita grubego

Istnieje kilka sposobów, aby uchronić się przed rakiem jelita grubego w przypadku choroby Leśniowskiego-Crohna.

Ściśle współpracuj ze swoim gastroenterologiem w zakresie leczenia choroby Leśniowskiego-Crohna. Chcesz, aby był on jak najlepiej kontrolowany. Regularne wizyty u lekarza i przyjmowanie leków zgodnie z zaleceniami pomogą utrzymać stan zapalny w jelitach pod kontrolą.

Przestrzegaj badań kontrolnych. Rak jelita grubego jest najbardziej uleczalny, gdy jest wcześnie wykryty, a regularne badania kolonoskopowe są najlepszym sposobem, by to osiągnąć. Lekarze często są w stanie usunąć przedrakowe polipy podczas tej procedury, co oznacza, że czasami możliwe jest zatrzymanie rozwoju raka, zanim jeszcze się rozpocznie.

Regularne wykonywanie kolonoskopii może zmniejszyć ryzyko zachorowania na raka jelita grubego. Duże badanie przeprowadzone na prawie 7000 osób z IBD wykazało, że osoby, które w ciągu ostatnich 3 lat miały wykonaną kolonoskopię, były mniej narażone na rozwój raka jelita grubego. Te same badania wykazały, że częste wykonywanie kolonoskopii może uratować życie nawet w przypadku zachorowania na raka: U osób z IBD, u których wykonano kolonoskopię w ciągu 6-36 miesięcy przed rozpoznaniem raka, prawdopodobieństwo śmierci z tego powodu było mniejsze.

Zapytaj swojego gastroenterologa, czy korzystne byłoby włączenie do zabiegu chromoendoskopii. Oznacza to, że podczas kolonoskopii do jelita grubego zostanie rozpylony niebieski barwnik. Kolor ten pomaga lekarzowi dostrzec płaskie zmiany przedrakowe, które w innym przypadku byłyby trudne do zauważenia.

Zmniejszenie innych czynników ryzyka. Należy w jak największym stopniu ograniczyć inne czynniki ryzyka. Na przykład:

• Bądź aktywny fizycznie.

• Utrzymuj swoją wagę w zdrowym przedziale.

• Włączaj do swojej diety dużo warzyw, produktów pełnoziarnistych i owoców, a ograniczaj czerwone i przetworzone mięso.

• Unikać alkoholu lub ograniczyć go do nie więcej niż jednego drinka dziennie w przypadku kobiet i do dwóch drinków dziennie w przypadku mężczyzn.

• Nie palić.

?

W czasie zaostrzenia wrzodziejącego zapalenia jelita grubego lub choroby Leśniowskiego-Crohna możesz nie mieć apetytu. Lekarz opisuje, co możesz jeść, aby uspokoić żołądek i wrócić do formy.

1/11

Po wystąpieniu objawów choroby Leśniowskiego-Crohna lub wrzodziejącego zapalenia jelita grubego możesz nie mieć ochoty na jedzenie. Potrzebujesz jednak kalorii i składników odżywczych, więc powoli zacznij ponownie stosować dietę. Soki owocowe lub warzywne są świetnym rozwiązaniem, gdy nie masz apetytu. Dostarczają one witamin i nawadniają organizm, nie obciążając go. Wybieraj tylko takie, które nie zawierają miąższu – błonnik może powodować skurcze lub wzdęcia. Jeśli sok zawiera dużo cukru, możesz rozcieńczyć go wodą, ponieważ zbyt duża ilość słodkich produktów może wywołać biegunkę.

Sos jabłkowy

2/11

Jest to bezpieczny produkt spożywczy, który należy spożywać jako pierwszy po wystąpieniu zaostrzenia. Jest lekkostrawny i zawiera mało nierozpuszczalnego błonnika, który oczyszcza jelita i może nasilać objawy. Ponadto sos jabłkowy zawiera wiele składników odżywczych, takich jak potas i witamina C.

Gotowane jaja

3/11

Jajecznica lub jajka ugotowane na twardo są zazwyczaj lekkostrawne, a do tego zawierają pełnowartościowe białko, żelazo i witaminę D. Mogą być jedną z pierwszych rzeczy, które jesz zaraz po wystąpieniu objawów choroby. Eksperci twierdzą, że należy ponownie rozpocząć dietę od mniejszych posiłków co 3 lub 4 godziny, a nie od razu jeść większe śniadania, obiady i kolacje.

Gotowana marchewka i zielona fasolka

4/11

Mądrą strategią jest dodawanie do diety jednego lub dwóch pokarmów co kilka dni. Zacznij od miękkich pokarmów stałych, zanim spróbujesz twardszych. Zwróć uwagę na to, jak Twój organizm reaguje na dany pokarm, zanim dodasz inny do swojego planu posiłków. Jeśli chodzi o ponowne spożywanie błonnika, należy zachować szczególną powolność i ostrożność. Dobrym początkiem jest spożywanie delikatnych, gotowanych warzyw bez nasion, takich jak marchew czy fasolka szparagowa.

Zwykły kurczak

5/11

Łagodne i uniwersalne mięso zawiera białko, witaminy z grupy B oraz cynk – minerał, który wspomaga prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego. Jest to dobry wybór na pierwsze dni po zaostrzeniu choroby, ale pamiętaj, aby nie marynować go ani nie maczać w niczym zbyt ciekawym. Pikantne potrawy pogarszają objawy u większości osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna i wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego.

Tłuste ryby gotowane na parze lub w rosole

6/11

Należy unikać potraw smażonych, ponieważ mogą one nasilać problemy żołądkowe. Jednak ryby takie jak sardynki, łosoś i makrela są doskonałym wyborem, jeśli usmażysz je lub ugotujesz na parze. Dzieje się tak dlatego, że są one bogate w kwasy tłuszczowe omega-3, które zwalczają stany zapalne. Pomagają także w dostarczaniu białka i witaminy D.

Kremowe masło orzechowe

7/11

Na razie unikaj masła w kawałkach – twarde kawałki orzeszków ziemnych mogą być drażniące. Szukaj też produktów do smarowania bez dodatku cukru. Masło orzechowe, migdałowe lub z nerkowców to pyszny sposób na dostarczenie sobie dawki białka. Możesz je rozsmarować na zwykłych krakersach, takich jak salceson, albo na białym lub zakwaszonym chlebie – wszystkie te produkty są bezpieczne po wystąpieniu objawów choroby.

Biały makaron

8/11

Należy sprawdzać etykietę na opakowaniu i szukać produktów, które zawierają mniej niż 1 gram błonnika na porcję. Najlepiej unikać sosu pomidorowego, ponieważ może on zawierać nasiona, które mogą nasilać objawy. Dlatego zamiast tego dodaj do swojego makaronu odrobinę oliwy z oliwek. Dodatkowa korzyść: oliwa z oliwek może pomóc w zmniejszeniu stanu zapalnego.

Dojrzałe kantalupy

9/11

Melony, takie jak ten czy arbuz, są lekkostrawne i zawierają mało nierozpuszczalnego błonnika, więc powinieneś móc je jeść bez żadnych problemów. Kantalupy są bogate w witaminy C i A, a ponadto zawierają około 90% wody, co oznacza, że pomogą Ci utrzymać odpowiednie nawodnienie organizmu.

Ziemniaki

10/11

Najpierw trzeba zdjąć z nich skórkę, która zawiera włókna. Ale gdy już to zrobisz, są dobrym pierwszym pożywieniem po wystąpieniu objawów choroby, zwłaszcza gdy utłuczesz je do miękkości. Ziemniaki są zdrowsze, niż mogłoby się wydawać: zawierają dużo potasu, magnezu i witaminy C.

Awokado

11/11

Są miękkie, łagodne, bogate w zdrowe tłuszcze i mogą zwalczać stany zapalne. Zawierają też dużo kalorii w porcji, co jest pomocne, jeśli w wyniku zaostrzenia choroby straciłeś zbyt wiele na wadze.

Jeśli cierpisz na chorobę Leśniowskiego-Crohna, ważne jest, abyś wiedział, że to nie ty ją wywołałeś. Dowiedz się, co mogło spowodować wystąpienie u Ciebie tego schorzenia, co może pogorszyć jego przebieg oraz jak unikać zaostrzeń.

Jedną rzeczą, którą wiedzą eksperci jest to, że choroba Leśniowskiego-Crohna nie jest czymś, za co można winić kogokolwiek. Chociaż istnieją pewne rzeczy, które można zrobić, aby pogorszyć swój stan, nie spowodowały one choroby.

Niestety, niektórzy ludzie nadal uważają, że wywołali chorobę Leśniowskiego-Crohna przez coś, nad czym mają kontrolę:

dietę. Lekarze zwykli uważać, że przyczyną choroby Leśniowskiego-Crohna są nawyki żywieniowe danej osoby. Obecnie jednak wiadomo, że dieta może jedynie wpływać na stan zdrowia, a nie go wywoływać.

Stres i niepokój. Podobnie lekarze uważali, że jednym z czynników wywołujących chorobę Leśniowskiego-Crohna mogą być nerwy. Okazało się jednak, że jest to czynnik, który wpływa na chorobę, ale nie może jej powodować. Kiedy jesteś zestresowany, może dojść do zaostrzenia choroby Leśniowskiego-Crohna. Ale sam stres nie spowodował choroby.

Rzeczy, które wpływają na chorobę Leśniowskiego-Crohna

Chociaż nie powodują one choroby Leśniowskiego-Crohna, istnieje kilka czynników, które mogą zwiększać ryzyko jej wystąpienia.

Pochodzenie etniczne. Chociaż choroba ta może dotyczyć każdej rasy, najczęściej diagnozuje się ją u ludzi rasy białej. Jednak u osób rasy czarnej, mieszkających w Ameryce Północnej i Wielkiej Brytanii, choroba ta jest diagnozowana częściej niż w przeszłości. Przyczyny takiego stanu rzeczy nie są jasne.

Wiek. Prawdopodobieństwo zachorowania na chorobę Leśniowskiego-Crohna jest większe przed 30 rokiem życia. Choroba ta może jednak rozwinąć się w każdym wieku.

Palenie tytoniu. Jeśli palisz papierosy, jesteś bardziej narażony na ryzyko zachorowania na chorobę Leśniowskiego-Crohna lub pogorszenia objawów, jeśli już je masz. Palenie może również powodować problemy, które w końcu będą wymagały operacji. Ponieważ jest to jeden z niewielu czynników ryzyka choroby Leśniowskiego-Crohna, który można kontrolować, ważne jest, aby rzucić palenie tak szybko, jak to możliwe.

Wywiad rodzinny. Jeśli ktoś z bliskiej rodziny choruje na chorobę Leśniowskiego-Crohna, jest bardziej prawdopodobne, że i Ty na nią zachorujesz. Około 1 na 5 osób cierpiących na chorobę Leśniowskiego-Crohna ma również krewnego z tą chorobą.

Lokalizacja. Czynniki występujące w Twoim otoczeniu mogą powodować, że jesteś bardziej podatny na rozwój choroby Leśniowskiego-Crohna. Choroba Leśniowskiego-Crohna występuje częściej u osób mieszkających w miastach, krajach uprzemysłowionych lub o północnym klimacie niż u osób mieszkających w innych rejonach.

Nawroty choroby

Ważne jest, aby zrozumieć, co wywołuje objawy Crohns, aby nie doszło do zaostrzenia choroby. Niektóre zachowania mogą wpływać na stan pacjenta i pogarszać objawy.

Leki należy przyjmować zgodnie z zaleceniami, aby nie pominąć żadnej dawki. Pominięcie lub zażycie zbyt dużej ilości leku może spowodować nasilenie objawów Crohns.

Podobnie, niektóre niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), takie jak ibuprofen, naproksen i diklofenak, mogą pogorszyć chorobę Leśniowskiego-Crohna. Leki te mogą wywołać stan zapalny w jelitach i spowodować zaostrzenie choroby.

Zwracaj uwagę na pokarmy, które spożywasz, i na to, jak wpływają one na Twój organizm. Zapisuj w dzienniku żywieniowym, które pokarmy wywołują u Ciebie dolegliwości, abyś mógł zamienić je na lepsze opcje. Ogólnie rzecz biorąc, najlepiej trzymać się z dala od tłustych i smażonych potraw, które zwykle powodują biegunkę i gazy. Porozmawiaj ze swoim lekarzem o najlepszych sposobach utrzymania zrównoważonej diety i unikania zaostrzeń.

Stres również może mieć wpływ na chorobę Leśniowskiego-Crohna. Aby obniżyć poziom niepokoju, należy stosować techniki relaksacyjne, takie jak joga, medytacja lub ćwiczenia oddechowe.

Ten plan żywieniowy może złagodzić dolegliwości żołądkowe, ale nie jest przeznaczony dla wszystkich. Lekarz wyjaśnia, w jaki sposób może ci pomóc i jak prawidłowo stosować dietę.

1/16

Jest to grupa węglowodanów występujących w wielu produktach spożywczych, od owoców, przez mięso, po nabiał. Większość ludzi spożywa je bez problemu. Niektórzy jednak nie mogą dobrze wchłaniać lub trawić FODMAP. Pozostają one w żołądku lub jelitach i stanowią pożywkę dla bakterii. Może to prowadzić do wzdęć, gazów, mdłości i bólu. Mogą także wprowadzać dodatkową wodę do jelit i powodować biegunkę.

Dieta o niskiej zawartości FODMAP 101

2/16

Jeśli często masz problemy z żołądkiem, jedzenie mniejszej ilości FODMAP może ci pomóc. Zamieniasz pokarmy, które zawierają dużo tych węglowodanów, na te, które ich nie zawierają. Na przykład, można zrezygnować z jabłka na rzecz pomarańczy lub zamienić groszek na zieloną fasolkę. Na tym planie należy pozostać przez 2-6 tygodni. Jeśli poczujesz się lepiej, oznacza to, że jesteś wrażliwy na FODMAPs.

Korzyści wynikające z przejścia na dietę niskokaloryczną

3/16

Czy cierpisz na zespół jelita drażliwego? Badania wykazują, że spożywanie mniejszej ilości FODMAPs może znacznie pomóc w zwalczaniu takich objawów, jak wzdęcia, zaparcia, biegunka i ból. Osoby cierpiące na poważniejsze schorzenie zwane chorobą zapalną jelit (IBD), takie jak Crohns czy wrzodziejące zapalenie jelita grubego, również mogą odczuć ulgę. ?

FODMAPs i choroba Leśniowskiego-Crohna

4/16

Jeśli masz Crohns lub inny IBD, FODMAPs są szczególnie prawdopodobne, aby powodować problemy. Ograniczenie ich spożycia może pomóc. Ale dieta o niskiej zawartości FODMAP nie jest lekarstwem. Przed zmianą diety porozmawiaj z lekarzem i skonsultuj się z dietetykiem. ?

Krótkotrwała próba

5/16

Nie należy trzymać się diety bez końca. Celem jest sprawdzenie, czy jesteś wrażliwy na FODMAPs. Niektórzy czują się lepiej już po kilku dniach. Należy jednak pozostać na planie żywieniowym przez pełne 2-6 tygodni. Daje to jelitom czas na wyzdrowienie i zresetowanie. Następnie należy ponownie wprowadzić pokarmy o wysokiej zawartości FODMAP, jeden po drugim. Ten krok pomoże ci dowiedzieć się, które FODMAPs wywołują twoje objawy.

Dieta dla wszystkich?

6/16

Jeśli jesteś zdrowy, dieta o niskiej zawartości FODMAP nie przyniesie Ci zbyt wiele korzyści. Wypróbuj ją tylko wtedy, gdy masz problemy z trawieniem. Najlepiej współpracować z dietetykiem. Ciężko jest samemu ustrzec się przed tak wieloma produktami o wysokiej zawartości FODMAP. Jeśli nie zrobisz tego dobrze, możesz nie odnieść żadnych korzyści. Można też stracić cenne składniki odżywcze.

Warzywa, które należy jeść i pomijać

7/16

Przejdź do:

• Marchewki

• Sałata

• Ziemniaki

• Pomidory

• Cukinia?

Należy unikać:

• Kalafiora

• Szparagi

• Grzyby

• Cebula?

• Czosnek

• Karczochy

Pro tip: Jeśli uwielbiasz czosnek, usmaż kilka kawałków na oleju, a następnie wrzuć je do wody. W ten sposób wzbogacisz smak oliwy.

Owoce, które należy jeść i pomijać

8/16

Fruktoza, rodzaj cukru występujący w owocach, jest FODMAP. Niektóre owoce zawierają jej więcej niż inne.

Sięgnij po:

• Winogrona

• Kantalupa

• Kiwi

• Pomarańcze?

• Ananas

• Truskawki

Zamiast:

• Jabłka

• Czereśnie

• Mango

• Arbuz

• Nektarynki i brzoskwinie

• Gruszki

• Śliwki

• Owoce suszone i konserwowe?

Ziarna, które należy jeść i pomijać

9/16

Uwielbiasz chleb, makaron, płatki śniadaniowe i krakersy? Niestety. Produkty z pszenicy, jęczmienia i żyta są zakazane w diecie o niskiej zawartości FODMAP. Co możesz zjeść zamiast nich? Wypróbuj quinoa, ryż, proso i mąkę kukurydzianą. Można też spożywać wiele chlebów i makaronów bezglutenowych. Sprawdź tylko, czy na etykiecie nie ma składników o wysokiej zawartości FODMAP, takich jak cebula czy miód. ??

Produkty mleczne, które należy spożywać i pomijać

10/16

Mleko krowie, lody, jogurty i wiele innych produktów mlecznych zawiera FODMAP zwany laktozą. Zamień je na wersje bez laktozy lub na mleko migdałowe. Twarde sery, takie jak cheddar i sery dojrzewające, takie jak brie, również mają niską zawartość laktozy. A co z mlekiem sojowym? Należy czytać etykiety. Pomijaj te z całych ziaren lub łuskanych. Szukajcie mleka z białkiem sojowym, które ma niską zawartość FODMAPs.

Białka, które należy jeść i pomijać

11/16

Mięso, drób i owoce morza mają niską zawartość FODMAP. To samo dotyczy:

• Jajka

• Twarde tofu

• Tempeh

• Orzeszki ziemne

• Pestki dyni

• Orzechy makadamia

• Orzechy włoskie

Uważaj na:

• Mięsa marynowanego w miodzie, czosnku lub cebuli

• Fasola

• Nerkowce?

• Pistacje

Substancje słodzące, które należy spożywać i pomijać

12/16

Możesz mieć:

• Cukier biały i brązowy

• Czysty syrop klonowy

• Sukraloza, sztuczny słodzik sprzedawany jako Splenda?

• Stewia, naturalny substytut cukru pochodzący z rośliny?

Ograniczyć lub wyłączyć:

• Syrop kukurydziany o wysokiej zawartości fruktozy

• Miód

• Agawa

• Sorbitol, niskokaloryczna substancja słodząca otrzymywana z cukrów owocowych

• Ksylitol, alkohol cukrowy często stosowany w cukierkach i ciastkach bez cukru

Wszystkie rodzaje substancji słodzących znajdują się w wielu przetworzonych produktach spożywczych, takich jak pieczywo, zupy i sosy. Dlatego należy czytać etykiety.

Podobieństwa do diety bezglutenowej

13/16

Gluten jest białkiem występującym w pszenicy, życie i jęczmieniu. Pokarmy te zawierają również duże ilości FODMAP. Jeśli więc czujesz się lepiej na diecie bezglutenowej, może to być spowodowane tym, że spożywasz mniej problematycznych cukrów i innych węglowodanów. Dieta o niskiej zawartości FODMAP jest bardziej restrykcyjna. Obejmuje nie tylko zboża, ale także owoce, warzywa, rośliny strączkowe i nabiał.

Nie widzisz rezultatów?

14/16

Wyeliminowałeś pokarmy o wysokiej zawartości FODMAP, ale nie czujesz się lepiej. Co teraz? Sprawdź dwukrotnie, jak ściśle trzymałeś się diety. Poślizgi mogą sprawić, że nie osiągniesz oczekiwanych rezultatów. Ale co, jeśli ściśle przestrzegałeś diety? Oznacza to, że nie jesteś wrażliwy na FODMAPs. Nie ma powodu, aby pozostać na diecie. Porozmawiaj z lekarzem o tym, jak inaczej możesz radzić sobie z objawami.

Jak przywrócić FODMAPs?

15/16

Jeśli po przejściu na dietę o niskiej zawartości FODMAP czujesz się lepiej, oznacza to, że jesteś na nie wrażliwy. Następnym krokiem jest sprawdzenie, które pokarmy – i w jakiej ilości – wywołują objawy. Aby to zrobić, należy po kolei wprowadzać pokarmy z każdej grupy FODMAP. Należy spróbować przez 3-5 dni i sprawdzić, jak się czujemy. Może to potrwać do 3 miesięcy. Na koniec będziesz dokładnie wiedział, których pokarmów należy unikać.

Nowy sposób odżywiania się

16/16

Kiedy już dowiesz się, które pokarmy powodują problemy, skup się tylko na nich. Można jeść inne pokarmy o wysokiej zawartości FODMAP. Taka strategia może pomóc w radzeniu sobie z problemami trawiennymi. Należy pamiętać, że z czasem organizm może zmienić sposób, w jaki reaguje na FODMAP. Warto więc spróbować tych zakazanych pokarmów ponownie za kilka miesięcy i sprawdzić, jak się czujesz.

Choroba Leśniowskiego-Crohna może mieć wpływ na Twoje relacje osobiste i zawodowe. Dowiedz się, jak możesz uzyskać wsparcie od rodziny, przyjaciół, partnerów intymnych i współpracowników.

Rodzina i przyjaciele

Mogą to być osoby, z którymi masz najbliższy kontakt. Mogą też najbardziej odczuwać skutki wzlotów i upadków związanych z chorobą Leśniowskiego-Crohna.

Otwórz się. Jednym ze sposobów na utrzymanie silnych relacji jest szczera rozmowa z bliskimi. Możesz dzielić się z nimi tak dużo, jak ci wygodnie. Mów szczerze o swoich potrzebach i o tym, co jest, a co nie jest pomocne. Należy poinformować o komentarzach, które zraniły nasze uczucia. Należy zapisać konkretne kwestie, które chcemy poruszyć, aby ułatwić sobie ich zapamiętanie.

W miarę zmian stanu zdrowia może być konieczne wielokrotne przeprowadzanie takiej rozmowy. Poza rozmowami praktycznymi ważne jest także dzielenie się swoimi uczuciami. Martwisz się, że jesteś ciężarem, bo ktoś z bliskich jest twoim opiekunem? Porozmawiaj o tym. Otwórz się na swoje obawy. Sama rozmowa z przyjacielem o tym, co się dzieje, może was do siebie zbliżyć.

Słuchaj. Poproś przyjaciół i rodzinę, aby powiedzieli, co mogą, a czego nie mogą zrobić dla Ciebie. Wtedy wszyscy będą mieli jasne oczekiwania i możliwość ustalenia własnych granic. Możesz też zapytać, czy to, co powiedziałeś i zrobiłeś w przeszłości, pomogło im.

Poszerzenie zakresu zainteresowania. Łatwo jest skupić się na chorobie Crohns w kontaktach z rodziną i przyjaciółmi. Upewnienie się, że nie chodzi tylko o ciebie, sprawi, że związek będzie silny. Rozmawiaj na tematy, które wszyscy lubicie. Bądź na bieżąco z tym, co dzieje się w ich życiu. Jeśli z powodu zaostrzenia choroby nie mogłeś przyjąć zaproszenia, zapytaj, jak poszło. Kiedy poczujesz się na siłach, podejmujcie wspólne działania, aby nadrobić stracone chwile. Pamiętaj, że choroba Leśniowskiego-Crohna jest tylko jednym z elementów twojej tożsamości.

Pomyśl o innych. Ból, kłopotliwe objawy i stres związany z chorobą Crohns mogą czasami powodować frustrację. W takich chwilach warto pamiętać, aby być miłym dla otoczenia, bez względu na to, jak źle się czujesz. Twoja rodzina i przyjaciele będą ci za to wdzięczni.

Okazywanie troski to dwukierunkowa droga, która wzmacnia wasze relacje. Jeśli masz partnera lub opiekuna, przypominaj mu o odpoczynku i wygospodarowaniu czasu dla siebie. Zwracaj uwagę na oznaki, że biorą na siebie zbyt wiele. Być może ktoś inny może się włączyć i zaoferować przerwę.

Akceptuj ograniczenia. To zrozumiałe, że potrzebujesz i pragniesz wsparcia i akceptacji ze strony bliskich ci osób. Niektórym osobom może być jednak trudno zrozumieć wszystko, przez co przechodzi pacjent. Przyłączenie się do grupy wsparcia może dać szansę na nawiązanie kontaktu z innymi osobami, które mogą być związane z twoimi doświadczeniami.

Partnerzy intymni

Choroba Leśniowskiego-Crohna może stanowić wyzwanie dla życia seksualnego. Szczera rozmowa z partnerem o swoich obawach i przemyśleniach może być pierwszym krokiem do osiągnięcia pełnej intymności. Na podstawie tych rozmów oboje możecie dokonać zmian. Na przykład można wypróbować pozycje, które najlepiej sprawdzają się w przypadku bólu brzucha. Możesz czuć się lepiej i bardziej kontrolować sytuację, jeśli to Ty będziesz na górze.

Jeśli martwisz się, że podczas seksu może dojść do nietrzymania moczu, spróbuj wcześniej pójść do łazienki, aby się uspokoić. Możesz też uprawiać seks, gdy jelita nie są tak aktywne. Można również zapytać lekarza, czy można bezpiecznie przyjmować leki przeciwbiegunkowe oraz o porady dotyczące radzenia sobie z nietrzymaniem moczu. Jeśli masz worek stomijny, prawdopodobieństwo wypadku jest mniejsze, jeśli jest on pusty. Środek nawilżający może sprawić, że stosunek będzie wygodny, jeśli masz przetokę, ropień lub bliznę na skórze w pobliżu pochwy.

Zaplanuj, że będziesz uprawiać seks w czasie, kiedy masz najwięcej energii. Intymność można również zachować całując się, przytulając, masując lub pieszcząc.

Praca

Nie musisz informować pracodawcy o swojej chorobie, jeśli nie ma ona wpływu na twoją pracę. Jeśli jednak ma, poinformuj o tym szefa lub dział kadr. Warto poinformować także współpracowników, zwłaszcza jeśli choroba może mieć wpływ na ich pracę. Osoby, które rozumieją, przez co przechodzisz, mogą być bardziej skłonne do udzielenia ci wsparcia.

Bądź proaktywny. Powiadom pracodawcę, jeśli choroba Crohns może spowodować, że będziesz musiał wracać do domu z pracy lub jeśli będziesz potrzebował specjalnej pomocy w wykonywaniu swoich obowiązków. Ustawa Americans with Disabilities Act obejmuje chorobę Leśniowskiego-Crohna. Oznacza to, że zgodnie z prawem firma musi zapewnić odpowiednie udogodnienia. Na przykład, możesz potrzebować biurka lub stanowiska pracy bliżej łazienki. Albo bardziej elastycznego harmonogramu pracy, jeśli masz zaostrzenia. Federalna ustawa o urlopie rodzinnym i medycznym (Family and Medical Leave Act) pozwala ubiegać się o 12 tygodni bezpłatnego urlopu z powodu trwającego stanu chorobowego.

Przygotuj się na nagłe wypadki. Miej pod ręką dodatkowe leki, ubrania, przybory stomijne (jeśli są potrzebne) i jedzenie. Pomyśl o swoich potrzebach, jeśli musisz podróżować. Możesz mieć własny samochód lub wypożyczyć go, aby móc robić tyle przystanków, ile potrzebujesz. W samolocie można poprosić o miejsce przy przejściu, blisko łazienek.

Należy także ograniczyć stres, stosując głębokie oddychanie, medytację, przerwy na spacer lub inne techniki. Sprawdź, czy Twój pracodawca oferuje bezpłatne lub tanie zajęcia w ramach swoich świadczeń.