Zespół żyły głównej górnej (SVCS) występuje wtedy, gdy coś – zwykle guz nowotworowy – blokuje lub uciska żyłę główną górną, główną żyłę, która przenosi krew z klatki piersiowej, szyi i głowy do serca.

Symptomy

Jednym z objawów zespołu żyły głównej górnej jest obrzęk twarzy, ramion, szyi, głowy lub górnej części ciała. Może się on nasilać przy pochylaniu się do przodu lub kładzeniu się. Możesz zacząć kaszleć lub mieć problemy z oddychaniem.

Mniej powszechne objawy obejmują:

• Problemy z połykaniem

• Odkrztuszanie krwi

• Gromadzenie się płynu w ramionach

• Ból w klatce piersiowej

• Niebieskawa skóra (z powodu braku tlenu)

• Drapiący głos i inne zmiany głosowe

• Zespół Hornera: Mniejsza źrenica, obwisła powieka i mała ilość lub brak potu po jednej stronie twarzy

Przyczyny

Nowotwór jest pierwotną przyczyną zespołu żyły głównej górnej, najczęściej:

• Rak płuc

• Chłoniak nieziarniczy

• Nowotwory, które rozprzestrzeniły się na klatkę piersiową

Do mniej popularnych nowotworów, które mogą powodować zespół żyły głównej górnej należą:

• chłoniak Hodgkina

• Pierwotne leiomyosarcomas

• Plasmacytoma

Istnieje kilka powszechnych sposobów, w jakie nowotwór powoduje zespół żyły głównej górnej:

• Guz w klatce piersiowej może naciskać na żyłę główną górną.

• Guz może wrosnąć w żyłę i ją zablokować.

• Węzły chłonne w pobliżu żyły mogą zacząć puchnąć lub powiększać się z powodu nowotworu i w ten sposób uciskać ją.

• Rak może spowodować zakrzep krwi w żyle głównej górnej.

Do stanów nienowotworowych, które mogą powodować zespół żyły głównej górnej należą:

• Skrzepy krwi powstałe w wyniku problemów z rozrusznikiem serca lub cewnikiem (elastyczną rurką, która wchodzi do żyły)

• Zwłóknienie śródpiersia: Bliznowacenie w obszarze pomiędzy płucami

• Choroby naczyń krwionośnych, takie jak tętniaki, zapalenie naczyń lub przetoki tętniczo-żylne

• Zakażenia takie jak gruźlica, kiła lub histoplazmoza

• Guzy nienowotworowe, w tym torbiele skórzaste, teratomy i grasiczaki

• Zapalenie osierdzia: Zapalenie worka wokół serca

Rozpoznanie zespołu żyły głównej górnej

Aby ustalić, czy pacjent cierpi na SVCS, lekarz wykona serię badań obrazowych, w trakcie których zostaną wykonane zdjęcia wnętrza ciała. Badania te obejmują:

• RTG klatki piersiowej

• Ultrasonografia

• Tomografia komputerowa

• Rezonans magnetyczny (MRI)

Lekarz może zastosować specjalne badanie rentgenowskie zwane wenografią. Przed wykonaniem zdjęcia lekarz wstrzyknie do żyły barwnik. W ten sposób można uzyskać więcej szczegółów na temat rodzaju i lokalizacji blokady w żyle.

W wielu przypadkach, SVCS może być wczesnym objawem raka. Badania, które mogą pomóc lekarzowi zdiagnozować raka obejmują:

• Cytologia plwociny: Pobranie i analiza śluzu z płuc

• Biopsja: usunięcie niewielkiego fragmentu węzła chłonnego lub guza w celu sprawdzenia, czy nie ma w nim nowotworu

• Bronchoskopia: Użycie kamery w rurce, która wchodzi do gardła, aby zajrzeć do wnętrza płuc

• Torakotomia: operacja mająca na celu zbadanie lub dokonanie napraw wewnątrz klatki piersiowej

Leczenie

Leczenie zależy w dużej mierze od tego, co jest przyczyną zespołu żyły głównej górnej. Jeśli objawy są łagodne, a przyczyna nie jest poważna, leczenie może nie być konieczne od razu.

Często SVCS poprawia się jako efekt uboczny leczenia raka, takich jak chemioterapia lub promieniowanie. Na przykład, gdy guz staje się mniejszy, może mniej naciskać na żyłę główną górną.

Inne zabiegi mogą obejmować:

• Kortykosteroidy w celu zmniejszenia obrzęku

• Leki moczopędne, które pozbywają się dodatkowych płynów

• Tromboliza w celu rozbicia skrzepu krwi w żyle

• Otwarcie żyły w celu ułatwienia przepływu krwi za pomocą stentu przypominającego rurkę

• Operacja mająca na celu ominięcie blokady