Z wielu powodów – od strachu przed nieznanym, po strach przed wiertłami lub urazami z przeszłości – wiele dzieci obawia się wizyty u dentysty. Naukowcy ze Szkocji postanowili ustalić, co sprawia, że dziecko wpada w panikę w obliczu, zdaniem niektórych dzieci, złego wcielenia zębowej wróżki.

Dec. 20, 2000 — Kiedy przyszedł czas, aby zabrać dwoje z trójki swoich dzieci do dentysty, Donna Redman, rekruter bankowy z Nowego Jorku, miałaby pełne ręce roboty.

Ale to było, gdy jej młodzi synowie, Kyle, 5, i Kellman, 7, byli skamieniałymi dentystami. „Bali się igieł i całej idei obcego człowieka wchodzącego do ich ust i wykonującego pracę”, opowiada doktor.

Teraz jeździ do dentysty dziecięcego w innym mieście, który ma wprawę w radzeniu sobie z niespokojnymi dziećmi. „Sprawia, że czują się swobodnie i daje im do zrozumienia, że nie mają się czego bać. Jest bardzo delikatny i sprawia, że moi synowie czują się komfortowo, mówiąc im, co ma zamiar zrobić i że dopóki będą współpracować, nie będzie bolało” – mówi Redman.

Jej dzieci nie są samotne. W rzeczywistości, z wielu powodów – od strachu przed nieznanym, po strach przed wiertłami lub urazami z przeszłości – wiele dzieci obawia się wizyty u dentysty.

Dlatego też naukowcy ze Szkocji postanowili ustalić, co wywołuje u dzieci panikę w obliczu, ich zdaniem, złego wcielenia zębowej wróżki. Wyniki badań ukazały się w najnowszym numerze czasopisma Behaviour Research and Therapy.

W badaniu 60 dzieci w wieku 7-10 lub 11-14 lat, nieco ponad połowa okazała się być niespokojna, a nieco mniej niż połowa została uznana za niespokojną.

Dzieci, które obawiały się wizyt u dentysty, częściej doświadczały w przeszłości traumatycznych i bolesnych wizyt u dentysty, takich jak wyrwanie zęba w młodszym wieku, niż ich mniej bojaźliwi koledzy.

Ponadto, jak wynika z badania, czynnikiem tym okazał się być wrażliwy dentysta. Chociaż większość dzieci – lękliwych lub nie – oceniła swoich dentystów jako dość wrażliwych, dzieci pogodne częściej opisywały swoich dentystów jako empatycznych.

Redman zaznacza, że nie boi się dentysty. Jednak w badaniu lękliwe dzieci częściej miały też lękliwe matki – informuje badaczka Ellen Townend z wydziału psychologii Uniwersytetu w Glasgow.

Barry Jacobsen, DMD, jest dentystą rodziny Redman. „Zawsze zaczynamy od zarządzania zachowaniem [ale] jeśli dziecko jest nie do opanowania, stosujemy sedację” – mówi. W rzeczywistości, czasami uspokaja Kyle’a i Kellmana, aby procedury przebiegały szybciej i sprawniej.

Jak wynika z badania, wielu dentystów nadal obawia się stosowania znieczulenia u małych dzieci, ale niektóre techniki leczenia bólu mogą być bezpieczne — i przydatne.

„Największy niepokój dziecka to zazwyczaj strach przed nieznanym” – mówi Jay Levy, DDS, dentysta w Nowym Jorku, który widzi sporą część młodych pacjentów.

„Sposób, w jaki radzimy sobie z tym niepokojem, polega na wprowadzeniu dziecka do gabinetu, gdy inne dziecko jest leczone, aby pokazać mu, jak to jest i co się dzieje” – mówi. Metoda ta, zwana techniką modelowania, często łączy nieśmiałe dziecko ze współpracującym dzieckiem w podobnym wieku.

Levy stosuje również metodę „tell-show-do”. Technika ta polega na nazwaniu instrumentu stomatologicznego, zademonstrowaniu go poprzez użycie do policzenia na palcach dziecka, a następnie użyciu urządzenia.

„Te zwykle działają całkiem dobrze” – mówi lekarzowi.

Co więcej, w dzisiejszych czasach dzieci rzadziej mają ubytki niż starsze dzieci. To zmniejsza liczbę bolesnych zabiegów. W rzeczywistości połowa dzieci w wieku szkolnym nigdy nie ma ubytku z powodu fluoryzacji wody, która pomaga w walce z próchnicą.

„Dzieci powinny odwiedzać dentystę co sześć miesięcy z wielu powodów, takich jak sprawdzenie, jak rozwija się ich zgryz oraz sprawdzenie pod kątem ubytków i chorób dziąseł” – mówi.

„Niezdiagnozowany ubytek w zębie dziecka może mieć trwały wpływ na zęby dorosłych” – mówi Levy.

Amerykańska Akademia Stomatologii Dziecięcej zgadza się z tą opinią. Według niej większość dzieci powinna mieć kontrolę stomatologiczną co najmniej dwa razy w roku. Niektóre dzieci mogą wymagać częstszych wizyt ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia próchnicy, nietypowe wzorce wzrostu lub niewłaściwą higienę jamy ustnej.